يَا أَيُّهَا النَّاسُ اتَّقُوا رَبَّكُمُ الَّذِي خَلَقَكُمْ مِنْ نَفْسٍ وَاحِدَةٍ وَخَلَقَ مِنْهَا زَوْجَهَا وَبَثَّ مِنْهُمَا رِجَالًا كَثِيرًا وَنِسَاءً ۚ وَاتَّقُوا اللَّهَ الَّذِي تَسَاءَلُونَ بِهِ وَالْأَرْحَامَ ۚ إِنَّ اللَّهَ كَانَ عَلَيْكُمْ رَقِيبًا
Yâ eyyuhân nâsuttekû rabbekumullezî halakakum min nefsin vâhidetin ve halaka minhâ zevcehâ ve besse minhumâ ricâlen kesîran ve nisââ(nisâen), vettekûllâhellezî tesâelûne bihî vel erhâm(erhâme). İnnallâhe kâne aleykum rakîbâ(rakîben).
Ey insanlar! Sizi tək bir nəfsdən (Adəm əleyhissəlamdan) yaradan və ondan zövcəsini yaradan və onlardan bir çox kişi və qadınlar törədib (yer üzünə) yayan Rəbbinizə qarşı təqva sahibi olun! Və Onunla (Adı ilə) bir-birinizdən dilək dilədiyiniz Allaha qarşı təqva (mənəvi zireh) sahibi olun və rəhimlərdən (qohumluq haqlarından) çəkinin (sizə qadağan edilmiş insanlarla evlənməyin). Şübhəsiz ki, Allah üstünüzdə nəzarətçidir (sizə nəzarət edəndir).
وَآتُوا الْيَتَامَىٰ أَمْوَالَهُمْ ۖ وَلَا تَتَبَدَّلُوا الْخَبِيثَ بِالطَّيِّبِ ۖ وَلَا تَأْكُلُوا أَمْوَالَهُمْ إِلَىٰ أَمْوَالِكُمْ ۚ إِنَّهُ كَانَ حُوبًا كَبِيرًا
Ve âtûl yetâmâ emvâlehum ve lâ tetebeddelûl habîse bit tayyîb(tayyîbi), ve lâ te’kulû emvâlehum ilâ emvâlikum. İnnehu kâne hûben kebîrâ(kebîran).
Və yetimlərə mallarını verin. Və təmiz olanla (halal olanla) xəbis olanı (haram olanı) dəyişdirməyin. Və onların mallarını öz mallarınıza (qataraq) yeməyin. Şübhəsiz ki, o, böyük günahdır.
وَإِنْ خِفْتُمْ أَلَّا تُقْسِطُوا فِي الْيَتَامَىٰ فَانْكِحُوا مَا طَابَ لَكُمْ مِنَ النِّسَاءِ مَثْنَىٰ وَثُلَاثَ وَرُبَاعَ ۖ فَإِنْ خِفْتُمْ أَلَّا تَعْدِلُوا فَوَاحِدَةً أَوْ مَا مَلَكَتْ أَيْمَانُكُمْ ۚ ذَٰلِكَ أَدْنَىٰ أَلَّا تَعُولُوا
Ve in hıftum ellâ tuksitû fîl yetâmâ fenkihû mâ tâbe lekum minen nisâi mesnâ ve sulâse ve rubâa, fe in hıftum ellâ ta’dilû fe vâhideten ev mâ meleket eymânukum. Zâlike ednâ ellâ teûlû.
Və əgər yetimlər barəsində ədalətə riayət edə bilməyəcəyinizdən qorxsanız, o təqdirdə xoşunuza gələn (sizə halal olan digər) qadınlardan ikisi, üçü, dördü ilə nikahlanın. Fəqət əgər (onlara da) ədalətlə davrana bilməyəcəyinizdən qoraxsınızsa, onda biri ilə yaxud əlinizin altında sahib olduqlarınızla (cariyələrinizlə) kifayətlənin. Bax bu, ədalətdən kənara çıxmamağa daha yaxındır.
وَآتُوا النِّسَاءَ صَدُقَاتِهِنَّ نِحْلَةً ۚ فَإِنْ طِبْنَ لَكُمْ عَنْ شَيْءٍ مِنْهُ نَفْسًا فَكُلُوهُ هَنِيئًا مَرِيئًا
Ve âtûn nisâe sadukâtihinne nıhleh(nıhleten). Fe in tıbne lekum an şey’in minhu nefsen fe kulûhu henîen merîâ(merîan).
Və qadınlara mehirlərini könül xoşluğu ilə verin. Fəqət öz rizaları ilə ondan (mehirdən) bir qismini sizə verərlərsə, o təqdirdə onu nuşcanlıqla rahatca yeyin.
وَلَا تُؤْتُوا السُّفَهَاءَ أَمْوَالَكُمُ الَّتِي جَعَلَ اللَّهُ لَكُمْ قِيَامًا وَارْزُقُوهُمْ فِيهَا وَاكْسُوهُمْ وَقُولُوا لَهُمْ قَوْلًا مَعْرُوفًا
Ve lâ tu’tûs sufehâe emvâlekumulletî cealallâhu lekum kıyâmen verzukûhum fîhâ veksûhum ve kûlû lehum kavlen ma’rûfâ(ma’rûfen).
Və Allahın sizi (istifadəsinə) vəkil təyin etdiyi mallarınızı səfehlərə verməyin və onun içindən (o mallarla) onları bəsləyin və geyindirin və onlara gözəl söz söyləyin.
وَابْتَلُوا الْيَتَامَىٰ حَتَّىٰ إِذَا بَلَغُوا النِّكَاحَ فَإِنْ آنَسْتُمْ مِنْهُمْ رُشْدًا فَادْفَعُوا إِلَيْهِمْ أَمْوَالَهُمْ ۖ وَلَا تَأْكُلُوهَا إِسْرَافًا وَبِدَارًا أَنْ يَكْبَرُوا ۚ وَمَنْ كَانَ غَنِيًّا فَلْيَسْتَعْفِفْ ۖ وَمَنْ كَانَ فَقِيرًا فَلْيَأْكُلْ بِالْمَعْرُوفِ ۚ فَإِذَا دَفَعْتُمْ إِلَيْهِمْ أَمْوَالَهُمْ فَأَشْهِدُوا عَلَيْهِمْ ۚ وَكَفَىٰ بِاللَّهِ حَسِيبًا
Vebtelûl yetâmâ hattâ izâ belagûn nikâh(nikâha), fe in ânestum minhum ruşden fedfeû ileyhim emvâlehum, ve lâ te’kulûhâ isrâfen ve bidâren en yekberû. Ve men kâne ganiyyen felyesta’fif, ve men kâne fakîran felye’kul bil ma’rûf(ma’rûfi). Fe izâ defa’tum ileyhim emvâlehum fe eşhidû aleyhim. Ve kefâ billâhi hasîbâ(hasîben).
Və yetimləri nikah çağına çatana qədər sınayın. Bundan sonra əgər onlarda bir yetkinlik hiss etsəniz, o təqdirdə mallarını onlara təslim edin. Və böyüyərlər (böyüyüb mallarını geri alarlar) deyə, onların mallarını israf etməyin və tez-tələsik yeməyin. Və (qəyyum) varlıdırsa, o təqdirdə iffətli olsun (yetimlərin mallarını yeməkdən çəkinsin). Və (qəyyum) kasıbdırsa, o təqdirdə adətə uyğun olaraq yesin. Nəhayət onlara mallarını geri qaytardığnız zaman onlara qarşı şahid tutun. Haqq-hesab çəkməyə Allah yetər.
لِلرِّجَالِ نَصِيبٌ مِمَّا تَرَكَ الْوَالِدَانِ وَالْأَقْرَبُونَ وَلِلنِّسَاءِ نَصِيبٌ مِمَّا تَرَكَ الْوَالِدَانِ وَالْأَقْرَبُونَ مِمَّا قَلَّ مِنْهُ أَوْ كَثُرَ ۚ نَصِيبًا مَفْرُوضًا
Lir ricâli nasîbun mimmâ terakel vâlidâni vel akrabûne, ve lin nisâi nasîbun mimmâ terakel vâlidâni vel akrabûne mimmâ kalle minhu ev kesur(kesura). Nasîben mefrûdâ(mefrûdan).
Ata-ana və yaxın qohumların qoyub getdikləri şeydən (mirasdan) kişilər üçün bir pay var. Və qadınlar üçün də ata-ana və yaxın qohumların qoyub getdikləri şeydən (mirasdan) bir pay var. (Bu), ondan (qoyub getdikləri mirasdan) az və ya çox fərz qılınmış bir paydır.
وَإِذَا حَضَرَ الْقِسْمَةَ أُولُو الْقُرْبَىٰ وَالْيَتَامَىٰ وَالْمَسَاكِينُ فَارْزُقُوهُمْ مِنْهُ وَقُولُوا لَهُمْ قَوْلًا مَعْرُوفًا
Ve izâ hadaral kısmete ulûl kurbâ vel yetâmâ vel mesâkînu ferzukûhum minhu ve kûlû lehum kavlen ma’rûfâ(ma’rûfen).
Və miras bölgüsündə (miras düşməyən uzaq) qohumlar, yetimlər və kasıblar da orada iştirak edərlərsə, o təqdirdə onlara ondan (mirasdan) verin və onlara gözəl söz söyləyin.
وَلْيَخْشَ الَّذِينَ لَوْ تَرَكُوا مِنْ خَلْفِهِمْ ذُرِّيَّةً ضِعَافًا خَافُوا عَلَيْهِمْ فَلْيَتَّقُوا اللَّهَ وَلْيَقُولُوا قَوْلًا سَدِيدًا
Velyahşellezîne lev terakû min halfihim zurriyeten dıâfen hâfû aleyhim, felyettekûllâhe velyekûlû kavlen sedîdâ(sedîdan).
Və onlar çəkinsinlər, çünki əgər özlərindən sonra zəif uşaqlar qoyub getsəydilər, onlara haqsızlıq edilməsindən qorxardılar. Allaha qarşı təqva sahibi olsunlar. Və doğru (dürüst) söz söyləsinlər.
إِنَّ الَّذِينَ يَأْكُلُونَ أَمْوَالَ الْيَتَامَىٰ ظُلْمًا إِنَّمَا يَأْكُلُونَ فِي بُطُونِهِمْ نَارًا ۖ وَسَيَصْلَوْنَ سَعِيرًا
İnnellezîne ye’kulûne emvâlel yetâmâ zulmen innemâ ye’kulûne fî butûnihim nârâ(nâran). Ve se yaslevne seîrâ(seîran).
Şübhəsiz ki, yetimlərin mallarını haqsızlıqla yeyənlər qarınlarına sadəcə atəş yeyərlər. Və onlar yaxında alovlu atəşə atılacaqlar.
يُوصِيكُمُ اللَّهُ فِي أَوْلَادِكُمْ ۖ لِلذَّكَرِ مِثْلُ حَظِّ الْأُنْثَيَيْنِ ۚ فَإِنْ كُنَّ نِسَاءً فَوْقَ اثْنَتَيْنِ فَلَهُنَّ ثُلُثَا مَا تَرَكَ ۖ وَإِنْ كَانَتْ وَاحِدَةً فَلَهَا النِّصْفُ ۚ وَلِأَبَوَيْهِ لِكُلِّ وَاحِدٍ مِنْهُمَا السُّدُسُ مِمَّا تَرَكَ إِنْ كَانَ لَهُ وَلَدٌ ۚ فَإِنْ لَمْ يَكُنْ لَهُ وَلَدٌ وَوَرِثَهُ أَبَوَاهُ فَلِأُمِّهِ الثُّلُثُ ۚ فَإِنْ كَانَ لَهُ إِخْوَةٌ فَلِأُمِّهِ السُّدُسُ ۚ مِنْ بَعْدِ وَصِيَّةٍ يُوصِي بِهَا أَوْ دَيْنٍ ۗ آبَاؤُكُمْ وَأَبْنَاؤُكُمْ لَا تَدْرُونَ أَيُّهُمْ أَقْرَبُ لَكُمْ نَفْعًا ۚ فَرِيضَةً مِنَ اللَّهِ ۗ إِنَّ اللَّهَ كَانَ عَلِيمًا حَكِيمًا
Yûsîkumullâhu fî evlâdikum liz zekeri mislu hazzıl unseyeyn(unseyeyni), fe in kunne nisâen fevkasneteyni fe lehunne sulusâ mâ terak(terake), ve in kânet vâhideten fe lehân nısf(nısfu). Ve li ebeveyhi li kulli vâhidin min humâs sudusu mimmâ terake in kâne lehu veled(veledun), fe in lem yekun lehu veledun ve varisehû ebevâhu fe li ummihis sulus(sulusu), fe in kâne lehû ıhvetun fe li ummihis sudusu, min ba’di vasiyyetin yûsî bihâ ev deyn(deynin). Âbâukum ve ebnâukum, lâ tedrûne eyyuhum akrabu lekum nef’â(nef’en), farîdaten minallâh(minallâhi). İnnallâhe kâne alîmen hakîmâ(hakîmen).
Allah sizə övladlarınızın (mirası) haqqında belə tövsiyə edir: Kişiyə qadına (düşən) payın iki qatı (düşür), fəqət əgər qadınlar ikidən artıq olarlarsa, onda tərəkənin (mirasın) üçdə ikisi onlarındır və əgər o (qadın) təkdirsə, onda yarısı onundur. Əgər ölənin övladı olarsa, onun ata-anasının hər biri üçün qoyub getdiyi şeyin (mirasın) altıda biri (qədər) pay var. Fəqət onun övladı yoxdursa, yalnız ata-ana mirasçı olarsa, o təqdirdə (mirasın) üçdə biri anasınındır (qalanı atanındır). Fəqət əgər ölənin qardaşı da varsa, onda (mirasın) altıda biri anasınıdır. Bunlar (bu bölgü) borc ödənildikdən yaxud vəsiyyət yerinə yetirildikdən sonra aparılır. Atalarınızdan və oğullarınızdan hansının fayda baxımından sizə daha yaxın olduğunu bilməzsiniz. (Bunlar) Allah tərəfindən bir fərz olaraq (müəyyən edilmişdir). Şübhəsiz ki, Allah Alimdir, Hakimdir.
وَلَكُمْ نِصْفُ مَا تَرَكَ أَزْوَاجُكُمْ إِنْ لَمْ يَكُنْ لَهُنَّ وَلَدٌ ۚ فَإِنْ كَانَ لَهُنَّ وَلَدٌ فَلَكُمُ الرُّبُعُ مِمَّا تَرَكْنَ ۚ مِنْ بَعْدِ وَصِيَّةٍ يُوصِينَ بِهَا أَوْ دَيْنٍ ۚ وَلَهُنَّ الرُّبُعُ مِمَّا تَرَكْتُمْ إِنْ لَمْ يَكُنْ لَكُمْ وَلَدٌ ۚ فَإِنْ كَانَ لَكُمْ وَلَدٌ فَلَهُنَّ الثُّمُنُ مِمَّا تَرَكْتُمْ ۚ مِنْ بَعْدِ وَصِيَّةٍ تُوصُونَ بِهَا أَوْ دَيْنٍ ۗ وَإِنْ كَانَ رَجُلٌ يُورَثُ كَلَالَةً أَوِ امْرَأَةٌ وَلَهُ أَخٌ أَوْ أُخْتٌ فَلِكُلِّ وَاحِدٍ مِنْهُمَا السُّدُسُ ۚ فَإِنْ كَانُوا أَكْثَرَ مِنْ ذَٰلِكَ فَهُمْ شُرَكَاءُ فِي الثُّلُثِ ۚ مِنْ بَعْدِ وَصِيَّةٍ يُوصَىٰ بِهَا أَوْ دَيْنٍ غَيْرَ مُضَارٍّ ۚ وَصِيَّةً مِنَ اللَّهِ ۗ وَاللَّهُ عَلِيمٌ حَلِيمٌ
Ve lekum nısfu mâ terake ezvâcukum in lem yekun lehunne veled(veledun), fe in kâne lehunne veledun fe lekumur rubuu mimmâ terakne min ba’di vasıyyetin yûsîne bihâ ev deyn(deynin). Ve lehunner rubuu mimmâ teraktum in lem yekun lekum veled(veledun), fe in kâne lekum veledun fe lehunnes sumunu mimmâ teraktum min ba’di vasıyyetin tûsûne bihâ ev deyn(deynin). Ve in kâne raculun yûrasu kelâleten ev imraetun ve lehû ahun ev uhtun fe li kulli vâhidin min humâs sudus(sudusu), fe in kânû eksera min zâlike fe hum şurakâu fîs sulusi min ba’di vasiyyetin yûsâ bihâ ev deynin gayra mudârr(mudârrin), vasıyyeten minallâh(minallâhi). Vallâhu alîmun halîm(halîmun).
Və əgər zövcələrinizin (qadınlarınızın) övladları yoxdursa, onların qoyub getdikləri şeylərin (malın) yarısı sizindir. Fəqət əgər onların (qadınların) övladları varsa, onda qoyub getdikləri şeylərin (mirasın) dörtdə biri sizindir. (Bu bölgü) vəsiyyət yerinə yetirildikdən və ya borc (ödənildikdən) sonra (aparılır). Və əgər sizin övladlarınız yoxdursa, qoyub getdiyiniz şeylərin (mirasın) dörtdə biri onlarındır (qadınlarındır), fəqət əgər övladınız varsa, o təqdirdə qoyub getdiyiniz şeylərin (mirasın) səkkizdə biri onlarındır (qadınlarındır). (Bu bölgü) etdiyiniz vəsiyyət (yerinə yetirildikdən) və ya borc (ödənildikdən) sonra (aparılır). Və əgər miras qoyan kişi yaxud qadının övladı və ata-anası olmayıb, qardaşı yaxud bacısı varsa, bu halda hər ikisi üçün altıda birdir. Fəqət əgər bundan daha çoxdularsa, onda onlar (malın) üçdə birinə ortaqdırlar. (Bu), (heç kimə) zərər verməyəcək şəkildə vəsiyyət yerinə yetirildikdən və ya borc (ödənildikdən) sonra həyata keçirilir. (Bax bunlar) (sizə) Allah tərəfindən bir vəsiyyətdir. Və Allah Alimdir, Həlimdir.
تِلْكَ حُدُودُ اللَّهِ ۚ وَمَنْ يُطِعِ اللَّهَ وَرَسُولَهُ يُدْخِلْهُ جَنَّاتٍ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ خَالِدِينَ فِيهَا ۚ وَذَٰلِكَ الْفَوْزُ الْعَظِيمُ
Tilke hudûdullâh(hudûdullâhi). Ve men yutııllâhe ve resûlehu yudhılhu cennâtin tecrî min tahtihâl enhâru hâlidîne fîhâ. Ve zâlikel fevzul azîm(azîmu).
Bax bunlar Allahın hədləridir və kim Allaha və Onun rəsuluna itaət edərsə, (Allah) onu altından çaylar axan, içində əbədi qalacaqları cənnətlərə qoyar və bu fövzül əzimdir (ən böyük xilasdır).
وَمَنْ يَعْصِ اللَّهَ وَرَسُولَهُ وَيَتَعَدَّ حُدُودَهُ يُدْخِلْهُ نَارًا خَالِدًا فِيهَا وَلَهُ عَذَابٌ مُهِينٌ
Ve men ya’sıllâhe ve resûlehu ve yeteadde hudûdehu yudhılhu nâran hâliden fîhâ.Ve lehu azâbun muhîn(muhînun).
Və kim Allaha və Onun rəsuluna üsyan edər və Onun hədlərini aşarsa, (Allah) onu içində əbədi qalacaqları atəşə daxil edər. Və onun üçün alçaldıcı əzab var.
وَاللَّاتِي يَأْتِينَ الْفَاحِشَةَ مِنْ نِسَائِكُمْ فَاسْتَشْهِدُوا عَلَيْهِنَّ أَرْبَعَةً مِنْكُمْ ۖ فَإِنْ شَهِدُوا فَأَمْسِكُوهُنَّ فِي الْبُيُوتِ حَتَّىٰ يَتَوَفَّاهُنَّ الْمَوْتُ أَوْ يَجْعَلَ اللَّهُ لَهُنَّ سَبِيلًا
Vellâtî ye’tînel fâhişete min nisâikum festeşhidû aleyhinne erbaaten minkum, fe in şehidû fe emsikûhunne fîl buyûti hattâ yeteveffâhunnel mevtu ev yec’alallâhu lehunne sebîlâ(sebîlen).
Və qadınlarınızdan zina etmiş olanlara (onların əleyhinə) özünüzdən dört şahid istəyin. Əgər şahidlik edərlərsə, o təqdirdə artıq onlara ölüm gələnə qədər və yaxud Allah onlar üçün bir yol göstərənə qədər evlərin içində saxlayın.
وَاللَّذَانِ يَأْتِيَانِهَا مِنْكُمْ فَآذُوهُمَا ۖ فَإِنْ تَابَا وَأَصْلَحَا فَأَعْرِضُوا عَنْهُمَا ۗ إِنَّ اللَّهَ كَانَ تَوَّابًا رَحِيمًا
Vellezâni ye’tiyânihâ minkum fe âzûhumâ, fe in tâbâ ve aslehâ fe a’rıdû anhumâ. İnnallâhe kâne tevvâben rahîmâ(rahîmen).
Və içinizdən (evli olmayan qadın və kişilərdən) onu (zina) edənlərin ikisinə də əziyyət verin. Əgər tövbə edər və islah olarlarsa, o zaman ikisinə də əziyyət verməkdən əl çəkin. Şübhəsiz ki, Allah tövbələri qəbul edəndir, Rəhimdir.
إِنَّمَا التَّوْبَةُ عَلَى اللَّهِ لِلَّذِينَ يَعْمَلُونَ السُّوءَ بِجَهَالَةٍ ثُمَّ يَتُوبُونَ مِنْ قَرِيبٍ فَأُولَٰئِكَ يَتُوبُ اللَّهُ عَلَيْهِمْ ۗ وَكَانَ اللَّهُ عَلِيمًا حَكِيمًا
İnnemât tevbetu alâllâhi lillezîne ya’melûnes sûe bi cehâletin summe yetûbûne min karîbin fe ulâike yetûbullâhu aleyhim. Ve kânallâhu alîmen hakîmâ(hakîmen).
Fəqət Allahın qəbul edəcəyi tövbə cahilliklə (nadanlıqla) pis bir iş görüb sonra tez tövbə edənlər üçündür. Bax onlar Allahın tövbələrini qəbul etdiyi kimsələrdir. Və Allah Alimdir, Hakimdir.
وَلَيْسَتِ التَّوْبَةُ لِلَّذِينَ يَعْمَلُونَ السَّيِّئَاتِ حَتَّىٰ إِذَا حَضَرَ أَحَدَهُمُ الْمَوْتُ قَالَ إِنِّي تُبْتُ الْآنَ وَلَا الَّذِينَ يَمُوتُونَ وَهُمْ كُفَّارٌ ۚ أُولَٰئِكَ أَعْتَدْنَا لَهُمْ عَذَابًا أَلِيمًا
Ve leysetit tevbetu lillezîne ya’melûnes seyyiât(seyyiâti), hattâ izâ hadara ehadehumul mevtu kâle innî tubtul âne ve lâllezîne yemûtûne ve hum kuffâr(kuffârun). Ulâike a’tednâ lehum azâben elîmâ(elîmen).
Və özlərinə ölüm gələnədək günah işləyib və (ölüm ayağında):
“Həqiqətən, mən indi tövbə etdim”, -deyən birinin tövbəsi tövbə deyil. Və kafir olaraq ölənlərin tövbəsi də (tövbə deyil). Bax onlar - onlar üçün acı əzab hazırladıq.
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا يَحِلُّ لَكُمْ أَنْ تَرِثُوا النِّسَاءَ كَرْهًا ۖ وَلَا تَعْضُلُوهُنَّ لِتَذْهَبُوا بِبَعْضِ مَا آتَيْتُمُوهُنَّ إِلَّا أَنْ يَأْتِينَ بِفَاحِشَةٍ مُبَيِّنَةٍ ۚ وَعَاشِرُوهُنَّ بِالْمَعْرُوفِ ۚ فَإِنْ كَرِهْتُمُوهُنَّ فَعَسَىٰ أَنْ تَكْرَهُوا شَيْئًا وَيَجْعَلَ اللَّهُ فِيهِ خَيْرًا كَثِيرًا
Yâ eyyuhâllezîne âmenû lâ yahıllu lekum en terisûn nisâe kerhâ(kerhen). Ve lâ ta’dulûhunne li tezhebû bi ba’dı mâ âteytumûhunne illâ en ye’tîne bi fâhışetin mubeyyineh(mubeyyinetin), ve âşirûhunne bil ma’rûf(ma’rûfi), fe in kerihtumûhunne fe asâ en tekrahû şey’en ve yec’alallâhu fîhi hayran kesîrâ(kesîran).
Ey iman edənlər (ölmədən əvvəl Allaha qayıtmağı diləyin)! (Əri vəfat edən və yaxınınız olan) qadınlara zorla varis olmağınız sizə halal deyil. Və açıq-aşkar pozğunluq etmələri istisna olmaqla, onlara verdiklərinizin (mehrin) bir qismini (onlardan) almaq üçün onları sıxışdırmayın. Və onlarla yaxşı dolanın. Əgər onlar xoşunuza gəlmədisə, o təqdirdə ola bilsin ki, sizin xoşunuza gəlməyən bir şeydə Allah çoxlu xeyir var edər.
وَإِنْ أَرَدْتُمُ اسْتِبْدَالَ زَوْجٍ مَكَانَ زَوْجٍ وَآتَيْتُمْ إِحْدَاهُنَّ قِنْطَارًا فَلَا تَأْخُذُوا مِنْهُ شَيْئًا ۚ أَتَأْخُذُونَهُ بُهْتَانًا وَإِثْمًا مُبِينًا
Ve in eradtumustibdâle zevcin mekâne zevcin, ve âteytum ihdâhunne kıntâren fe lâ te’huzû minhu şey’â(şey’en). E te’huzûnehu buhtânen ve ismen mubînâ(mubînen).
Və əgər bir arvadın yerinə başqa bir arvad almaq istəsəniz və onlardan birinə qəntər-qəntər (çoxlu) mal (mehir) vermiş olsanız belə, artıq ondan (verdiyiniz) heç nəyi geri almayın. Onu (verdiyinizi) böhtan ataraq və açıq-aşkar günah işləyərəkmi geri alacaqsınız?
وَكَيْفَ تَأْخُذُونَهُ وَقَدْ أَفْضَىٰ بَعْضُكُمْ إِلَىٰ بَعْضٍ وَأَخَذْنَ مِنْكُمْ مِيثَاقًا غَلِيظًا
Ve keyfe te’huzûnehu ve kad efdâ ba’dukum ilâ ba’dın ve ehazne minkum mîsâkan galîzâ(galîzan).
Və onu necə geri ala bilərsiniz ki, siz bir-birinizə qaynaşmışdınız və onlar sizdən qəti bir misaq (söz) almışdılar.
وَلَا تَنْكِحُوا مَا نَكَحَ آبَاؤُكُمْ مِنَ النِّسَاءِ إِلَّا مَا قَدْ سَلَفَ ۚ إِنَّهُ كَانَ فَاحِشَةً وَمَقْتًا وَسَاءَ سَبِيلًا
Ve lâ tenkihû mâ nekaha âbâukum minen nisâi, illâ mâ kad selef(selefe). İnnehu kâne fâhışeten ve maktâ(maktan). Ve sâe sebîlâ(sebîlen).
Və atalarınızın nikahlandığı (evləndiyi) qadınlarla nikahlanmayın. Keçmişdə olanlar istisnadır. Şübhəsiz ki, o çirkin və iyrənc bir şeydir. Və pis yoldur.
حُرِّمَتْ عَلَيْكُمْ أُمَّهَاتُكُمْ وَبَنَاتُكُمْ وَأَخَوَاتُكُمْ وَعَمَّاتُكُمْ وَخَالَاتُكُمْ وَبَنَاتُ الْأَخِ وَبَنَاتُ الْأُخْتِ وَأُمَّهَاتُكُمُ اللَّاتِي أَرْضَعْنَكُمْ وَأَخَوَاتُكُمْ مِنَ الرَّضَاعَةِ وَأُمَّهَاتُ نِسَائِكُمْ وَرَبَائِبُكُمُ اللَّاتِي فِي حُجُورِكُمْ مِنْ نِسَائِكُمُ اللَّاتِي دَخَلْتُمْ بِهِنَّ فَإِنْ لَمْ تَكُونُوا دَخَلْتُمْ بِهِنَّ فَلَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ وَحَلَائِلُ أَبْنَائِكُمُ الَّذِينَ مِنْ أَصْلَابِكُمْ وَأَنْ تَجْمَعُوا بَيْنَ الْأُخْتَيْنِ إِلَّا مَا قَدْ سَلَفَ ۗ إِنَّ اللَّهَ كَانَ غَفُورًا رَحِيمًا
Hurrimet aleykum ummehâtukum ve benâtukum ve ehavâtukum ve ammâtukum ve halâtukum ve benâtul ahi ve benâtul uhti ve ummehâtukumullâtî erdâ’nekum ve ehavâtukum miner radâati ve ummehâtu nisâikum ve rabâibukumullâtî fî hucûrikum min nisâikumullâtî dehaltum bihinn(bihinne), fe in lem tekûnû dehaltum bihinne fe lâ cunâha aleykum, ve halâilu ebnâikumullezîne min aslâbikum, ve en tecmeû beynel uhteyni illâ mâ kad selef(selefe). İnnallâhe kâne gafûran rahîmâ(rahîmen).
Sizə (bunlarla evlənməyiniz) haram edildi: analarınız, qızlarınız, bacılarınız, bibiləriniz, xalalarınız, qardaş qızları, bacı qızları, sizi əmizdirmiş (süd) analarınız, süd bacılarınız, zövcələrinizin anaları, yaxınlıq etdiyiniz qadınlarınızdan olub evlərinizdə yaşayan ögey qızlarınız. Əgər onlarla hələ yaxınlıq etməyibsinizsə, o təqdirdə (onlarla evlənməyinizdə) sizə heç bir günah yoxdur. Və sizin belinizdən gələn oğullarınızın zövcələri (qadınları) və iki bacını birlikdə almağınız (haramdır). Keçmişdə olanlar istisnadır. Şübhəsiz ki, Allah Qafurdur, Rəhimdir.
وَالْمُحْصَنَاتُ مِنَ النِّسَاءِ إِلَّا مَا مَلَكَتْ أَيْمَانُكُمْ ۖ كِتَابَ اللَّهِ عَلَيْكُمْ ۚ وَأُحِلَّ لَكُمْ مَا وَرَاءَ ذَٰلِكُمْ أَنْ تَبْتَغُوا بِأَمْوَالِكُمْ مُحْصِنِينَ غَيْرَ مُسَافِحِينَ ۚ فَمَا اسْتَمْتَعْتُمْ بِهِ مِنْهُنَّ فَآتُوهُنَّ أُجُورَهُنَّ فَرِيضَةً ۚ وَلَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ فِيمَا تَرَاضَيْتُمْ بِهِ مِنْ بَعْدِ الْفَرِيضَةِ ۚ إِنَّ اللَّهَ كَانَ عَلِيمًا حَكِيمًا
Vel muhsanâtu minen nisâi illâ mâ meleket eymânukum, kitâballâhi aleykum, ve uhille lekum mâ varâe zâlikum en tebtegû bi emvâlikum muhsinîne gayra musâfihîn(musâfihîne). Fe mâstemta’tum bihî minhunne fe âtûhunne ucûrehunne farîdah(farîdaten). Ve lâ cunâha aleykum fîmâ terâdaytum bihî min ba’dil farîdah(farîdati). İnnallâhe kâne alîmen hakîmâ(hakîmen).
Və evli qadınlarla evlənməyiniz (sizə haram edilmişdir). Əlinizin altında olan (əsir) cariyələr müstəsnadır. (Bax bunlar) Allahın sizə yazdıqlarıdır (fərz qıldığı hökmlərdir). Və bunlardan başqalarını iffətli olmaq və zina etməmək şərtilə mallarınızı verərək istəməyiniz (mehirlərini verib almağınız) sizə halal edildi. Artıq onlardan faydalanmaq istəsəniz, o təqdirdə fərz olan mehrlərini onlara verin. Və mehri (verdikdən) sonra onunla razılığa gəldiyiniz şey barədə sizə heç bir günah yoxdur. Şübhəsiz ki, Allah Alimdir, Hakimdir.
وَمَنْ لَمْ يَسْتَطِعْ مِنْكُمْ طَوْلًا أَنْ يَنْكِحَ الْمُحْصَنَاتِ الْمُؤْمِنَاتِ فَمِنْ مَا مَلَكَتْ أَيْمَانُكُمْ مِنْ فَتَيَاتِكُمُ الْمُؤْمِنَاتِ ۚ وَاللَّهُ أَعْلَمُ بِإِيمَانِكُمْ ۚ بَعْضُكُمْ مِنْ بَعْضٍ ۚ فَانْكِحُوهُنَّ بِإِذْنِ أَهْلِهِنَّ وَآتُوهُنَّ أُجُورَهُنَّ بِالْمَعْرُوفِ مُحْصَنَاتٍ غَيْرَ مُسَافِحَاتٍ وَلَا مُتَّخِذَاتِ أَخْدَانٍ ۚ فَإِذَا أُحْصِنَّ فَإِنْ أَتَيْنَ بِفَاحِشَةٍ فَعَلَيْهِنَّ نِصْفُ مَا عَلَى الْمُحْصَنَاتِ مِنَ الْعَذَابِ ۚ ذَٰلِكَ لِمَنْ خَشِيَ الْعَنَتَ مِنْكُمْ ۚ وَأَنْ تَصْبِرُوا خَيْرٌ لَكُمْ ۗ وَاللَّهُ غَفُورٌ رَحِيمٌ
Ve men lem yestetı’ minkum tavlen en yenkıhal muhsanâtil mu’minâti fe min mâ meleket eymânukum min feteyâtikumul mu’minât(mu’minâti). Vallâhu a’lemu bi îmânikum. Ba’dukum min ba’d(ba’dın), fenkihûhunne bi izni ehlihinne ve âtûhunne ucûrehunne bil ma’rûfi muhsanâtin gayra musâfihâtin ve lâ muttehızâti ahdân(ahdânin), fe izâ uhsinne fe in eteyne bi fâhışetin fe aleyhinne nısfu mâ alâl muhsanâti minel azâb(azâbi). Zâlike li men haşiyel anete minkum. Ve en tasbirû hayrun lekum. Vallâhu gafûrun rahîm(rahîmun).
Və içinizdən kimin mömin və azad qadınlarla evlənməyə gücü çatmazsa, onda əllərinizin altında olan gənc mömin cariyələrinizdən (alıb) evlənsin. Allah sizin imanınızı daha yaxşı bilir. Siz bir-birinizdənsiniz (eyni soydan gəlməsiniz). Elə isə iffətli yaşamaları, zina etməmələri və gizli dost tutmamaları şərtiylə, sahiblərinin izniylə mehirlərini mərufla (adətə uyğun olaraq) verərək onlarla nikahlanın. Fəqət evli olduqları halda zina edərlərsə, o təqdirdə azad qadınlara verilən cəzanın yarısı onlara verilsin. Bax bu, (cariyə ilə nikahlanma izni) içinizdən günah işləməkdən (zina etməkdən) qorxanlar üçündür. Və səbr etməyiniz sizin üçün daha xeyirlidir. Və Allah Qafurdur, Rəhimdir.
يُرِيدُ اللَّهُ لِيُبَيِّنَ لَكُمْ وَيَهْدِيَكُمْ سُنَنَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِكُمْ وَيَتُوبَ عَلَيْكُمْ ۗ وَاللَّهُ عَلِيمٌ حَكِيمٌ
Yurîdullâhu li yubeyyine lekum ve yehdîyekum sunenellezîne min kablikum ve yetûbe aleykum. Vallâhu alîmun hakîm(hakîmun).
Allah sizə bəyan etmək (açıqlamaq) və sizi sizdən əvvəlkilərin sünnətinə hidayət etmək (çatdırmaq) və tövbələrinizi qəbul etmək istər. Və Allah Alimdir (ən yaxşı biləndir), Hakimdir (hökm və hikmət sahibidir).
وَاللَّهُ يُرِيدُ أَنْ يَتُوبَ عَلَيْكُمْ وَيُرِيدُ الَّذِينَ يَتَّبِعُونَ الشَّهَوَاتِ أَنْ تَمِيلُوا مَيْلًا عَظِيمًا
Vallâhu yurîdu en yetûbe aleykum ve yurîdullezîne yettebiûneş şehevâti en temîlû meylen azîmâ(azîmen).
Və Allah sizin tövbələrinizi qəbul etmək istər. Şəhvətlərinə uyanlar isə sizin böyük bir meyllə (şəhvətə) meyl etməyinizi istəyərlər.
يُرِيدُ اللَّهُ أَنْ يُخَفِّفَ عَنْكُمْ ۚ وَخُلِقَ الْإِنْسَانُ ضَعِيفًا
Yurîdullâhu en yuhaffife ankum, ve hulikal insânu daîfâ(daîfen).
Allah sizin (tövbələrinizi qəbul edərək yükünüzü) yüngülləşdirmək istər. Və insan zəif yaradıldı.
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَأْكُلُوا أَمْوَالَكُمْ بَيْنَكُمْ بِالْبَاطِلِ إِلَّا أَنْ تَكُونَ تِجَارَةً عَنْ تَرَاضٍ مِنْكُمْ ۚ وَلَا تَقْتُلُوا أَنْفُسَكُمْ ۚ إِنَّ اللَّهَ كَانَ بِكُمْ رَحِيمًا
Yâ eyyuhâllezîne âmenû lâ te’kulû emvâlekum beynekum bil bâtılı, illâ en tekûne ticâraten an terâdın minkum, ve lâ taktulû enfusekum. İnnallâhe kâne bikum rahîmâ(rahîmen).
Ey iman edənlər (amənu olanlar)! Öz rizanızla etdiyiniz alış-veriş istisna olmaqla, bir-birinizin mallarınızı batillə (haqsızlıqla) yeməyin. Və özünüzü (və bir-birinizi) öldürməyin (intihar etməyin). Şübhəsiz ki, Allah sizə qarşı Rəhimdir.
وَمَنْ يَفْعَلْ ذَٰلِكَ عُدْوَانًا وَظُلْمًا فَسَوْفَ نُصْلِيهِ نَارًا ۚ وَكَانَ ذَٰلِكَ عَلَى اللَّهِ يَسِيرًا
Ve men yef’al zâlike udvânen ve zulmen fe sevfe nuslîhi nârâ(nâran). Ve kâne zâlike alâllâhi yesîrâ(yesîran).
Və kim bunu düşmənlik və zülmlə edərsə, o təqdirdə biz onu tezliklə atəşə atacağıq. Və bax bu, Allah üçün asandır.
إِنْ تَجْتَنِبُوا كَبَائِرَ مَا تُنْهَوْنَ عَنْهُ نُكَفِّرْ عَنْكُمْ سَيِّئَاتِكُمْ وَنُدْخِلْكُمْ مُدْخَلًا كَرِيمًا
İn tectenibû kebâira mâ tunhevne anhu nukeffir ankum seyyiâtikum ve nudhılkum mudhalen kerîmâ(kerîmen).
Əgər sizə qadağan edilən böyük günahlardan çəkinsəniz, sizin günahalrınızı örtər və sizi şərəfli bir yerə daxil edərik.
وَلَا تَتَمَنَّوْا مَا فَضَّلَ اللَّهُ بِهِ بَعْضَكُمْ عَلَىٰ بَعْضٍ ۚ لِلرِّجَالِ نَصِيبٌ مِمَّا اكْتَسَبُوا ۖ وَلِلنِّسَاءِ نَصِيبٌ مِمَّا اكْتَسَبْنَ ۚ وَاسْأَلُوا اللَّهَ مِنْ فَضْلِهِ ۗ إِنَّ اللَّهَ كَانَ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيمًا
Ve lâ tetemennev mâ faddalallâhû bihî ba’dakum alâ ba’d(ba’dın). Lir ricâli nasîbun mimmâktesebû ve lin nisâi nasîbun mimmâktesebn(mimmektesebne. Ves’elûllâhe min fadlihî. İnnallâhe kâne bi kulli şey’in alîmâ(alîmen).
Və Allahın bəzinizi bəzinizə üstün etdiyi şeyləri istəməyin. Kişilər üçün qazandıqlarından bir nəsib (pay) var və qadınlar üçün də qazandıqlarından bir nəsib (pay) var. Və Allahdan, Onun fəzlindən istəyin. Şübhəsiz ki, Allah hər şeyi ən yaxşı biləndir.
وَلِكُلٍّ جَعَلْنَا مَوَالِيَ مِمَّا تَرَكَ الْوَالِدَانِ وَالْأَقْرَبُونَ ۚ وَالَّذِينَ عَقَدَتْ أَيْمَانُكُمْ فَآتُوهُمْ نَصِيبَهُمْ ۚ إِنَّ اللَّهَ كَانَ عَلَىٰ كُلِّ شَيْءٍ شَهِيدًا
Ve li kullin cealnâ mevâliye mimmâ terakel vâlidâni vel akrabûn(akrabûne). Vellezîne akadet eymânukum fe âtûhum nasîbehum. İnnallâhe kâne alâ kulli şey’in şehîdâ(şehîden).
Və ata-ananın və yaxın qohumların qoyub getdikləri şeylərə hər kəsi varis etdik. Və artıq əhd-peyman bağladığınız kimsələrə də paylarını verin. Şübhəsiz ki, Allah hər şeyə şahiddir.
الرِّجَالُ قَوَّامُونَ عَلَى النِّسَاءِ بِمَا فَضَّلَ اللَّهُ بَعْضَهُمْ عَلَىٰ بَعْضٍ وَبِمَا أَنْفَقُوا مِنْ أَمْوَالِهِمْ ۚ فَالصَّالِحَاتُ قَانِتَاتٌ حَافِظَاتٌ لِلْغَيْبِ بِمَا حَفِظَ اللَّهُ ۚ وَاللَّاتِي تَخَافُونَ نُشُوزَهُنَّ فَعِظُوهُنَّ وَاهْجُرُوهُنَّ فِي الْمَضَاجِعِ وَاضْرِبُوهُنَّ ۖ فَإِنْ أَطَعْنَكُمْ فَلَا تَبْغُوا عَلَيْهِنَّ سَبِيلًا ۗ إِنَّ اللَّهَ كَانَ عَلِيًّا كَبِيرًا
Er ricâlu kavvâmûne alân nisâi bi mâ faddalallâhu ba’dahum alâ ba’dın ve bi mâ enfekû min emvâlihim. Fes sâlihâtu kânitâtun hâfizâtun lil gaybi bi mâ hafizallâh(hafizallâhu). Vellâtî tehâfûne nuşûzehunne fe ızûhunne vahcurûhunn (vahcurûhunne) fîl medâcıı vadrıbûhunne, fe in ata’nekum fe lâ tebgû aleyhinne sebîlâ(sebîlen). İnnallâhe kâne aliyyen kebîrâ(kebîran).
Kişilər mallarından (qadınlar üçün mehir və nəfəqə olaraq) xərclədikləri və Allahın onların bir qismini digərlərindən üstün etdiyi üçün qadınların üzərində daha çox ixtiyar sahibidirlər. Bu baxımdan saleh əməl (nəfs təzkiyəsi) edən qadınlar itaətkardırlar, Allahın (onların haqqlarını və iffətlərini) qoruduğu kimi onlar da qeybdə (ərlərinin yoxluğunda həm özlərini, həm ərlərinin mal və şərəfini) qoruyanlardır. İtaətsizliklərindən (özbaşınalıqlarından) qorxduğunuz (qadınlara) isə (əvvəl) nəsihət edin. Və (sonra da) yataqlarında tək qoyun. Və (yenə itaət etməsələr) onları vurun. Bundan sonra əgər sizə itaət edərlərsə, artıq onların əleyhinə başqa bir yol axtarmayın. Şübhəsiz ki, Allah Alidir (ucadır), Kəbirdir (böyükdür).
وَإِنْ خِفْتُمْ شِقَاقَ بَيْنِهِمَا فَابْعَثُوا حَكَمًا مِنْ أَهْلِهِ وَحَكَمًا مِنْ أَهْلِهَا إِنْ يُرِيدَا إِصْلَاحًا يُوَفِّقِ اللَّهُ بَيْنَهُمَا ۗ إِنَّ اللَّهَ كَانَ عَلِيمًا خَبِيرًا
Ve in hıftum şıkâka beynihimâ feb’asû hakemen min ehlihî ve hakemen min ehlihâ, in yurîdâ ıslâhan yuveffikıllâhu beynehumâ. İnnallâhe kâne alîmen habîrâ(habîren).
Və əgər ikisinin (ərlə arvadın) arasının dəyməsindən qorxarsınızsa, o təqdirdə kişinin ailəsindən bir hakim və qadının ailəsindən bir hakim göndərin. İkisi də (ərlə arvad) aralarının düzəlməsini istəyərlərsə, Allah onların aralarının düzəlməsində onlara kömək edər (müvəffəq edər). Şübhəsiz ki, Allah Alimdir (ən yaxşı biləndir), Xabirdir (xəbərdar olandır).
وَاعْبُدُوا اللَّهَ وَلَا تُشْرِكُوا بِهِ شَيْئًا ۖ وَبِالْوَالِدَيْنِ إِحْسَانًا وَبِذِي الْقُرْبَىٰ وَالْيَتَامَىٰ وَالْمَسَاكِينِ وَالْجَارِ ذِي الْقُرْبَىٰ وَالْجَارِ الْجُنُبِ وَالصَّاحِبِ بِالْجَنْبِ وَابْنِ السَّبِيلِ وَمَا مَلَكَتْ أَيْمَانُكُمْ ۗ إِنَّ اللَّهَ لَا يُحِبُّ مَنْ كَانَ مُخْتَالًا فَخُورًا
Va’budûllâhe ve lâ tuşrikû bihî şeyen ve bil vâlideyni ihsânen ve bizil kurbâ vel yetâmâ vel mesâkîni vel câri zil kurbâ vel câril cunubi ves sâhıbi bil cenbi vebnis sebîli, ve mâ meleket eymânukum. İnnallâhe lâ yuhıbbu men kâne muhtâlen fehûrâ(fehûran).
Və Allaha qul olun. Ona heç bir şeyi ortaq qoşmayın. Və ata-anaya, qohuma, yetimlərə, miskinlərə, yaxın qonşuya, uzaq qohuma, yanınızdakı dosta (həyat yoldaşına), yolda qalana və əlinizin altında sahib olduqlarınıza (köləyə, cariyəyə, işçilərə) yaxşılıq edin. Şübhəsiz ki, Allah təkəbbürlü və özünü bəyənən kimsələri sevməz.
الَّذِينَ يَبْخَلُونَ وَيَأْمُرُونَ النَّاسَ بِالْبُخْلِ وَيَكْتُمُونَ مَا آتَاهُمُ اللَّهُ مِنْ فَضْلِهِ ۗ وَأَعْتَدْنَا لِلْكَافِرِينَ عَذَابًا مُهِينًا
Ellezîne yebhalûne ve ye’murûnen nâse bil buhli ve yektumûne mâ âtâhumullâhu min fadlıhî. Ve a’tednâ lil kâfirîne azâben muhînâ(muhînen).
Onlar (o kimsələrdir) ki, xəsislik edərlər və insanlara xəsisliyi əmr edərlər. Və Allahın özlərinə fəzlindən verdiyi şeyi gizləyərlər. Və kafirlər üçün alçaldıcı əzab hazırladıq.
وَالَّذِينَ يُنْفِقُونَ أَمْوَالَهُمْ رِئَاءَ النَّاسِ وَلَا يُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَلَا بِالْيَوْمِ الْآخِرِ ۗ وَمَنْ يَكُنِ الشَّيْطَانُ لَهُ قَرِينًا فَسَاءَ قَرِينًا
Vellezîne yunfıkûne emvâlehum riâen nâsi ve lâ yu’minûne billâhi ve lâ bil yevmil âhir(âhiri). Ve men yekuniş şeytânu lehu karînen fe sâe karînâ(karînen).
Və onlar mallarını özlərini insanlara göstərmək üçün infaq edərlər, Allaha və axirət gününə (insan ruhunun həyatdaykən Allaha qayıtdığı sonrakı günə) inanmzalar. Və kim şeytanı özünə yaxın dost qəbul edərsə, bax bu, pis bir dostluqdur.
وَمَاذَا عَلَيْهِمْ لَوْ آمَنُوا بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ وَأَنْفَقُوا مِمَّا رَزَقَهُمُ اللَّهُ ۚ وَكَانَ اللَّهُ بِهِمْ عَلِيمًا
Ve mâzâ aleyhim lev âmenû billâhi vel yevmil âhıri ve enfekû mimmâ razakahumullâh(razakahumullâhu). Ve kânallâhu bihim alîmâ(alîmen).
Və əgər onlar Allaha və axirət gününə (ruhun ölmədən əvvəl Allaha qayıtma gününə) iman etsəydilər və Allahın onlara verdiyi ruzidən (Allah üçün) infaq etsəydilər (xərcləsəydilər), nə olardı?! Və Allah onları ən yaxşı biləndir.
إِنَّ اللَّهَ لَا يَظْلِمُ مِثْقَالَ ذَرَّةٍ ۖ وَإِنْ تَكُ حَسَنَةً يُضَاعِفْهَا وَيُؤْتِ مِنْ لَدُنْهُ أَجْرًا عَظِيمًا
İnnallâhe lâ yazlimu miskâle zerreh(zerretin), ve in teku haseneten yudâıfhâ ve yu’ti min ledunhu ecran azîmâ(azîmen).
Şübhəsiz ki, Allah zərrə qədər zülm etməz. Və əgər bir yaxşılıq (həsənə) etsəniz, onu qat-qat artırar. Və Öz qatından böyük bir əcr (qarşılıq) verər.
فَكَيْفَ إِذَا جِئْنَا مِنْ كُلِّ أُمَّةٍ بِشَهِيدٍ وَجِئْنَا بِكَ عَلَىٰ هَٰؤُلَاءِ شَهِيدًا
Fe keyfe izâ ci’nâ min kulli ummetin bi şehîdin ve ci’nâ bike alâ hâulâi şehîdâ(şehîden).
Artıq hər ümmətdən bir şahid (rəsul) gətirdiyimiz zaman və səni də onlara şahid gətirdiymiz zaman (halları) necə olacaq?
يَوْمَئِذٍ يَوَدُّ الَّذِينَ كَفَرُوا وَعَصَوُا الرَّسُولَ لَوْ تُسَوَّىٰ بِهِمُ الْأَرْضُ وَلَا يَكْتُمُونَ اللَّهَ حَدِيثًا
Yevme izin yeveddullezîne keferû ve asavur resûle lev tusevvâ bihimul ard(ardu). Ve lâ yektumûnallâhe hadîsâ(hadîsen).
Kafirlər və rəsula asi olanlar o izin günü (qiyamət günü) özlərinin yerləyeksan olmalarını diləyərlər. Və (inkar etdikləri heç bir) sözü Allahdan gizləyə bilməzlər.
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَقْرَبُوا الصَّلَاةَ وَأَنْتُمْ سُكَارَىٰ حَتَّىٰ تَعْلَمُوا مَا تَقُولُونَ وَلَا جُنُبًا إِلَّا عَابِرِي سَبِيلٍ حَتَّىٰ تَغْتَسِلُوا ۚ وَإِنْ كُنْتُمْ مَرْضَىٰ أَوْ عَلَىٰ سَفَرٍ أَوْ جَاءَ أَحَدٌ مِنْكُمْ مِنَ الْغَائِطِ أَوْ لَامَسْتُمُ النِّسَاءَ فَلَمْ تَجِدُوا مَاءً فَتَيَمَّمُوا صَعِيدًا طَيِّبًا فَامْسَحُوا بِوُجُوهِكُمْ وَأَيْدِيكُمْ ۗ إِنَّ اللَّهَ كَانَ عَفُوًّا غَفُورًا
Yâ eyyuhâllezîne âmenû lâ takrabûs salâte ve entum sukârâ hattâ ta’lemû mâ tekûlûne ve lâ cunuben illâ âbirî sebîlin hattâ tagtesilû. Ve in kuntum mardâ ev alâ seferin ev câe ehadun minkum minel gâiti ev lâmestumun nisâe fe lem tecidû mâen fe teyemmemû saîden tayyiben femsehû bi vucûhikum ve eydîkum. İnnallâhe kâne afuvven gafûrâ(gafûran).
Ey amənu olanlar! Yolçu olmağınız istisna olmaqla, sərxoş ikən nə söylədiyinizi bilənə qədər və cünub ikən qüsul, dəstəmaz alanadək namaza yaxınlaşmayın! Əgər xəstəsinizsə və ya səfərdəsinizsə və ya sizdən biriniz tualetdən gəlibsə yaxud qadınlara toxunub fəqət su tapa bilməyibsinizsə, o təqdirdə təmiz torpağa təyyəmüm edin sonra onu üzünüzə və əllərinizə məsh edin (çəkin). Şübhəsiz ki, Allah günahları əfv edən, məğfirət edəndir.
أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ أُوتُوا نَصِيبًا مِنَ الْكِتَابِ يَشْتَرُونَ الضَّلَالَةَ وَيُرِيدُونَ أَنْ تَضِلُّوا السَّبِيلَ
E lem tera ilâllezîne ûtû nasîben minel kitâbi yeşterûned dalâlete ve yurîdûne en tedıllus sebîl(sebîle).
Kitabdan özlərinə nəsib (pay) verilənləri görmədinmi? Dəlaləti satın alırlar və sizin də yoldan (Allahın yolundan) sapmağınızı (dəlalətə düşməyinizi) istəyirlər.
وَاللَّهُ أَعْلَمُ بِأَعْدَائِكُمْ ۚ وَكَفَىٰ بِاللَّهِ وَلِيًّا وَكَفَىٰ بِاللَّهِ نَصِيرًا
Vallâhu a’lemu bi a’dâikum. Ve kefâ billâhi veliyyen, ve kefâ billâhi nasîrâ(nasîran).
Və sizin düşmənlərinizi ən yaxşı Allah bilir. Və dost olaraq Allah kafidir. Və yardımçı olaraq Allah kafidir.
مِنَ الَّذِينَ هَادُوا يُحَرِّفُونَ الْكَلِمَ عَنْ مَوَاضِعِهِ وَيَقُولُونَ سَمِعْنَا وَعَصَيْنَا وَاسْمَعْ غَيْرَ مُسْمَعٍ وَرَاعِنَا لَيًّا بِأَلْسِنَتِهِمْ وَطَعْنًا فِي الدِّينِ ۚ وَلَوْ أَنَّهُمْ قَالُوا سَمِعْنَا وَأَطَعْنَا وَاسْمَعْ وَانْظُرْنَا لَكَانَ خَيْرًا لَهُمْ وَأَقْوَمَ وَلَٰكِنْ لَعَنَهُمُ اللَّهُ بِكُفْرِهِمْ فَلَا يُؤْمِنُونَ إِلَّا قَلِيلًا
Minellezîne hâdû yuharrifûnel kelime an mevâdııhî ve yekûlûne semi’nâ ve asaynâ vesma’ gayra musmeın ve râınâ leyyen bi elsinetihim ve ta’nan fîd dîn(dîni). Ve lev ennehum kâlû semi’nâ ve ata’nâ vesma’ venzurnâ le kâne hayran lehum ve akvem(akveme), ve lâkin leanehumullâhu bi kufrihim fe lâ yu’minûne illâ kalîlâ(kalîlen).
Yəhudilərdən elələri var ki, (Tövratdakı) kəlmələrin yerlərini dəyişdirib təhrif edir (mənalarını dəyişdirir) və dillərini əyərək və dinə tənə vuraraq: “Eşitdik və üsyan etdik. Eşit, eşitməz olasan və raina (bizə bax; yəhudi dilində axmaq)”, -deyirlər. Və əgər onlar: “Eşitdik və itaət etdik, eşit və bizə bax”, -desəydilər, əlbəttə, özləri üçün daha xeyirli və daha yaxşı olardı. Allah küfürlərinə görə onları lənətlədi. Artıq onların çox azı istisna olmaqla, (onlar) iman etməzlər.
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتَابَ آمِنُوا بِمَا نَزَّلْنَا مُصَدِّقًا لِمَا مَعَكُمْ مِنْ قَبْلِ أَنْ نَطْمِسَ وُجُوهًا فَنَرُدَّهَا عَلَىٰ أَدْبَارِهَا أَوْ نَلْعَنَهُمْ كَمَا لَعَنَّا أَصْحَابَ السَّبْتِ ۚ وَكَانَ أَمْرُ اللَّهِ مَفْعُولًا
Yâ eyyuhâllezîne ûtûl kitâbe âminû bi mâ nezzelnâ musaddikan li mâ meakum min kabli en natmise vucûhen fe neruddehâ alâ edbârihâ ev nel’anehum kemâ leannâ ashâbes sebt(sebti). Ve kâne emrullâhi mef’ûlâ(mef’ûlen).
Ey kitab verilənlər! Üzləri silib (tanınmaz hala salıb), beləcə onları arxalarına çevirməmişdən və ya şənbə günü qadağasını pozanları lənətlədiyimiz kimi onları da lənətləməmişdən əvvəl yanınızdakını (Tövratı və İncili) təsdiqləyici kimi endirdiyimizə (Qurana) iman edin. Və Allahın əmri yerinə yetirilmişdir.
إِنَّ اللَّهَ لَا يَغْفِرُ أَنْ يُشْرَكَ بِهِ وَيَغْفِرُ مَا دُونَ ذَٰلِكَ لِمَنْ يَشَاءُ ۚ وَمَنْ يُشْرِكْ بِاللَّهِ فَقَدِ افْتَرَىٰ إِثْمًا عَظِيمًا
İnnallâhe lâ yagfiru en yuşrake bihî ve yagfiru mâ dûne zâlike li men yeşâu ve men yuşrik billâhi fe kadifterâ ismen azîmâ(azîmen).
Şübhəsiz ki, Allah Ona şirk qoşulmasını bağışlamaz. Bundan başqa şeyləri istədiyi kimsə üçün bağışlayar. Və kim Allaha şirk qoşarsa, o təqdirdə böyük bir günah işləyərək iftira etmişdir.
أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ يُزَكُّونَ أَنْفُسَهُمْ ۚ بَلِ اللَّهُ يُزَكِّي مَنْ يَشَاءُ وَلَا يُظْلَمُونَ فَتِيلًا
E lem tera ilâllezîne yuzekkûne enfusehum. Belillâhu yuzekkî men yeşâu ve lâ yuzlemûne fetîlâ(fetîlen).
Öz nəfslərini təmizə çıxaranları (təzkiyə etdiklərini söyləyənləri) görmədinmi? Xeyr (elə deyil). Allah istədiyinin nəfsini təzkiyə edər. Və onlara xurma çərdəyinin incə teli qədər (belə) zülm olunmaz.
انْظُرْ كَيْفَ يَفْتَرُونَ عَلَى اللَّهِ الْكَذِبَ ۖ وَكَفَىٰ بِهِ إِثْمًا مُبِينًا
Unzur keyfe yefterûne alâllâhil kezib(kezibe). Ve kefâ bihî ismen mubînâ(mubînen).
Bax Allaha qarşı yalan uyduraraq necə böhtan atırlar və (bu) açıq-aşkar bir günah olaraq kafidir.
أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ أُوتُوا نَصِيبًا مِنَ الْكِتَابِ يُؤْمِنُونَ بِالْجِبْتِ وَالطَّاغُوتِ وَيَقُولُونَ لِلَّذِينَ كَفَرُوا هَٰؤُلَاءِ أَهْدَىٰ مِنَ الَّذِينَ آمَنُوا سَبِيلًا
E lem tera ilâllezîne ûtû nasîben minel kitâbi yu’minûne bil cibti vet tâgûti ve yekûlûne lillezîne keferû hâulâi ehdâ minellezîne âmenû sebîlâ(sebîlen).
Kitabdan özlərinə pay verilənləri görmədinmi? Cibtə (kahinlərə, bütlərə) və tağuta (insan və cin şeytanlara) inanırlar və inkar edənlər üçün də deyirlər: “Bunlar iman edənlərdən daha doğru bir yoldadırlar”.
أُولَٰئِكَ الَّذِينَ لَعَنَهُمُ اللَّهُ ۖ وَمَنْ يَلْعَنِ اللَّهُ فَلَنْ تَجِدَ لَهُ نَصِيرًا
Ulâikellezîne leanehumullâh(leanehumullâhu). Ve men yel’anillâhu fe len tecide lehu nasîrâ(nasîran).
Bax onlar Allahın lənətlədikləridir və Allah kimi lənətləyərsə, artıq onun üçün əsla bir yardımçı tapa bilməzsən.
أَمْ لَهُمْ نَصِيبٌ مِنَ الْمُلْكِ فَإِذًا لَا يُؤْتُونَ النَّاسَ نَقِيرًا
Em lehum nasîbun minel mulki fe izen lâ yu’tûnen nâse nakîrâ(nakîran).
Yoxsa onların mülkdən bir payımı var? Əgər elə olsaydı, insanlara bir çəyirdək belə verməzdilər.
أَمْ يَحْسُدُونَ النَّاسَ عَلَىٰ مَا آتَاهُمُ اللَّهُ مِنْ فَضْلِهِ ۖ فَقَدْ آتَيْنَا آلَ إِبْرَاهِيمَ الْكِتَابَ وَالْحِكْمَةَ وَآتَيْنَاهُمْ مُلْكًا عَظِيمًا
Em yahsudûnen nâse alâ mâ âtâhumullâhu min fadlıhî, fe kad âteynâ âle ibrâhîmel kitâbe vel hikmete ve âteynâhum mulken azîmâ(azîmen).
Yoxsa onlar Allahın Öz fəzlindən (nemətindən) insanlara verdiyi şeylərə həsədmi edirlər? Halbuki Biz Hz. İbrahimin ailəsinə (soyuna) kitab və hikmət vermişdik. Və onlara böyük mülk verdik.
فَمِنْهُمْ مَنْ آمَنَ بِهِ وَمِنْهُمْ مَنْ صَدَّ عَنْهُ ۚ وَكَفَىٰ بِجَهَنَّمَ سَعِيرًا
Fe minhum men âmene bihî ve minhum men sadde anhu. Ve kefâ bi cehenneme saîrâ(saîran).
Artıq onlardan bəzisi Ona iman etdi və onlardan bəzisi də Ondan üz çevirdi və (iman etməyənlərə) alovlu atəş olan cəhənnəm kafidir.
إِنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا بِآيَاتِنَا سَوْفَ نُصْلِيهِمْ نَارًا كُلَّمَا نَضِجَتْ جُلُودُهُمْ بَدَّلْنَاهُمْ جُلُودًا غَيْرَهَا لِيَذُوقُوا الْعَذَابَ ۗ إِنَّ اللَّهَ كَانَ عَزِيزًا حَكِيمًا
İnnellezîne keferû bi âyâtinâ sevfe nuslîhim nârâ(nâran). Kullemâ nadicet culûduhum beddelnâhum culûden gayrahâ li yezûkûl azâb(azâbe). İnnallâhe kâne azîzen hakîmâ(hakîmen).
Şübhəsiz ki, ayələrimizi inkar edənləri yaxında atəşə atacağıq. Onların dəriləri hər dəfə yandıqda əzabı dadmaları üçün onları (dərilərini) başqa dərilər ilə dəyişdirəcəyik. Şübhəsiz ki, Allah Əzizdir, Hakimdir.
وَالَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ سَنُدْخِلُهُمْ جَنَّاتٍ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ خَالِدِينَ فِيهَا أَبَدًا ۖ لَهُمْ فِيهَا أَزْوَاجٌ مُطَهَّرَةٌ ۖ وَنُدْخِلُهُمْ ظِلًّا ظَلِيلًا
Vellezîne âmenû ve amilûs sâlihâti se nudhıluhum cennâtin tecrî min tahtihâl enhâru hâlidîne fîhâ ebedâ(ebeden). Lehum fîhâ ezvâcun mutahharatun, ve nudhıluhum zıllen zalîlâ(zalîlen).
Və amənu olan və (nəfsi) islahedici əməl işləyənləri altından çaylar axan cənnətlərə daxil edəcəyik. Onlar orada əbədi qalacaqlar. Onlar üçün orada təmiz zövcələr vardır. Və onları gözəl bir kölgəliyə yerləşdirəcəyik.
إِنَّ اللَّهَ يَأْمُرُكُمْ أَنْ تُؤَدُّوا الْأَمَانَاتِ إِلَىٰ أَهْلِهَا وَإِذَا حَكَمْتُمْ بَيْنَ النَّاسِ أَنْ تَحْكُمُوا بِالْعَدْلِ ۚ إِنَّ اللَّهَ نِعِمَّا يَعِظُكُمْ بِهِ ۗ إِنَّ اللَّهَ كَانَ سَمِيعًا بَصِيرًا
İnnallâhe ye’murukum en tueddûl emânâti ilâ ehlihâ ve izâ hakemtum beynen nâsi en tahkumû bil adl(adli). İnnallâhe niımmâ yeızukum bihî. İnnallâhe kâne semîan basîrâ(basîran).
Şübhəsiz ki, Allah əmanətləri sahibinə təslim etməyinizi (qaytarmağınızı) və insanlar arasında hakimlik etdiyiniz zaman ədalətlə hökm etməyinizi əmr edir. Şübhəsiz ki, Allah onunla (bununla) sizə nə gözəl öyüd verir. Və Şübhəsiz ki, Allah ən yaxşı eşidən və ən yaxşı görəndir.
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا أَطِيعُوا اللَّهَ وَأَطِيعُوا الرَّسُولَ وَأُولِي الْأَمْرِ مِنْكُمْ ۖ فَإِنْ تَنَازَعْتُمْ فِي شَيْءٍ فَرُدُّوهُ إِلَى اللَّهِ وَالرَّسُولِ إِنْ كُنْتُمْ تُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ ۚ ذَٰلِكَ خَيْرٌ وَأَحْسَنُ تَأْوِيلًا
Yâ eyyuhâllezîne âmenû atîûllâhe ve atîûr resûle ve ulil emri minkum, fe in tenâza’tum fî şey’in fe ruddûhu ilâllâhi ver resûli in kuntum tu’minûne billâhi vel yevmil âhir(âhiri). Zâlike hayrun ve ahsenu te’vîlâ(te’vîlen).
Ey amənu olanlar (iman edənlər)! Allaha və rəsula itaət edin və sizdən olan başçılara (əmr sahiblərinə) itaət edin. Bundan sonra əgər (hər hansı) bir xüsusda (məsələdə) ixtilafa düşərsinizsə, o təqdirdə əgər Allaha və axirət gününə iman edirsinizsə, onu (o məsələni) Allaha və rəsuluna ərz edin. Bu daha xeyirlidir və yozum (açıqlama) baxımından ən gözəlidir.
أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ يَزْعُمُونَ أَنَّهُمْ آمَنُوا بِمَا أُنْزِلَ إِلَيْكَ وَمَا أُنْزِلَ مِنْ قَبْلِكَ يُرِيدُونَ أَنْ يَتَحَاكَمُوا إِلَى الطَّاغُوتِ وَقَدْ أُمِرُوا أَنْ يَكْفُرُوا بِهِ وَيُرِيدُ الشَّيْطَانُ أَنْ يُضِلَّهُمْ ضَلَالًا بَعِيدًا
E lem tera ilâllezîne yez’umûne ennehum âmenû bimâ unzile ileyke ve mâ unzile min kablike yurîdûne en yetehâkemû ilât tâgûti ve kad umirû en yekfurû bihî. Ve yurîduş şeytânu en yudıllehum dalâlen baîdâ(baîden).
Sənə endirilənə və səndən əvvəl endirilənlərə inandığını zənn edənləri görmədinmi? Onlara onu (şeytanı) inkar etmək əmr edildiyi halda tağutun önündə mühakimə olunmaq istəyirlər. Və şeytan onları uzaq bir dəlalətə salmaq istəyir.
وَإِذَا قِيلَ لَهُمْ تَعَالَوْا إِلَىٰ مَا أَنْزَلَ اللَّهُ وَإِلَى الرَّسُولِ رَأَيْتَ الْمُنَافِقِينَ يَصُدُّونَ عَنْكَ صُدُودًا
Ve izâ kîle lehum teâlev ilâ mâ enzelallâhu ve ilâr resûli raeytel munâfıkîne yesuddûne anke sudûdâ(sudûden).
Və onlara: “Allahın endirdiyinə (Qurana) və rəsula gəlin”, -deyildikdə münafiqlərin səndən üz çevirərək ayrıldıqlarını görərsən.
فَكَيْفَ إِذَا أَصَابَتْهُمْ مُصِيبَةٌ بِمَا قَدَّمَتْ أَيْدِيهِمْ ثُمَّ جَاءُوكَ يَحْلِفُونَ بِاللَّهِ إِنْ أَرَدْنَا إِلَّا إِحْسَانًا وَتَوْفِيقًا
Ve keyfe izâ esâbethum musîbetun bimâ kaddemet eydîhim summe câûke yahlıfûne billâhi in eradnâ illâ ihsânen ve tevfîkâ(tevfîkan).
Bundan sonra əlləriylə işlədiklərindən dolayı başlarına bir müsibət gəldiyi zaman (onların) halları necə olacaq? Sonra sənə gəldikdə: “Biz sadəcə yaxşılıq etmək və barışdırmaq istədik”, -deyə Allaha and içərlər.
أُولَٰئِكَ الَّذِينَ يَعْلَمُ اللَّهُ مَا فِي قُلُوبِهِمْ فَأَعْرِضْ عَنْهُمْ وَعِظْهُمْ وَقُلْ لَهُمْ فِي أَنْفُسِهِمْ قَوْلًا بَلِيغًا
Ulâikellezîne ya’lemullâhu mâ fî kulûbihim fe a’rıd anhum vaızhum ve kul lehum fî enfusihim kavlen belîgâ(belîgan).
Bax onlar o kimsələrdir ki, Allah onların qəlblərində olanı bilir. Artıq onlardan üz çevir, onlara nəsihət et və onlara özləri haqqında bəlağətli (gözəl) söz söylə.
وَمَا أَرْسَلْنَا مِنْ رَسُولٍ إِلَّا لِيُطَاعَ بِإِذْنِ اللَّهِ ۚ وَلَوْ أَنَّهُمْ إِذْ ظَلَمُوا أَنْفُسَهُمْ جَاءُوكَ فَاسْتَغْفَرُوا اللَّهَ وَاسْتَغْفَرَ لَهُمُ الرَّسُولُ لَوَجَدُوا اللَّهَ تَوَّابًا رَحِيمًا
Ve mâ erselnâ min resûlin illâ li yutâa bi iznillâh(iznillâhi). Ve lev ennehum iz zalemû enfusehum câûke festagferûllâhe vestagfera lehumur resûlu le vecedûllâhe tevvâben rahîmâ(rahîmen).
Və biz (heç) bir rəsulu başqa bir şey üçün deyil, yalnız Allahın iznilə onlara itaət edilsin deyə göndərdik. Və onlar nəfslərinə zülm etdikləri zaman əgər sənə gəlsəydilər, beləcə Allahdan məğfirət (günahlarının savaba çevrilməsini) diləsəydilər və rəsul da onlar üçün məğfirət (günahlarının savaba çevrilməsini) diləsəydi, mütləq Allahın (hər iki tərəfin də) tövbələrini (onların tövbəsini və rəsulun məğfirət tələbini) qəbul edən və rəhmli olduğunu görərdilər.
فَلَا وَرَبِّكَ لَا يُؤْمِنُونَ حَتَّىٰ يُحَكِّمُوكَ فِيمَا شَجَرَ بَيْنَهُمْ ثُمَّ لَا يَجِدُوا فِي أَنْفُسِهِمْ حَرَجًا مِمَّا قَضَيْتَ وَيُسَلِّمُوا تَسْلِيمًا
Fe lâ ve rabbike lâ yu’minûne hattâ yuhakkimûke fîmâ şecera beynehum, summe lâ yecidû fî enfusihim haracen mimmâ kadayte ve yusellimû teslîmâ(teslîmen).
Artıq xeyr! Rəbbinə and olsun ki, öz aralarında çəkişdikləri şey barədə səni hakim təyin edib sonra da verdiyin hökmdən dolayı öz içlərində bir sıxıntı duymadan sənə tam bir təslimiyyətlə təslim olmadıqca iman etmiş olmazlar.
وَلَوْ أَنَّا كَتَبْنَا عَلَيْهِمْ أَنِ اقْتُلُوا أَنْفُسَكُمْ أَوِ اخْرُجُوا مِنْ دِيَارِكُمْ مَا فَعَلُوهُ إِلَّا قَلِيلٌ مِنْهُمْ ۖ وَلَوْ أَنَّهُمْ فَعَلُوا مَا يُوعَظُونَ بِهِ لَكَانَ خَيْرًا لَهُمْ وَأَشَدَّ تَثْبِيتًا
Ve lev ennâ ketebnâ aleyhim enıktulû enfusekum evihrucû min diyârikum mâ fealûhu illâ kalîlun minhum. Ve lev ennehum fealû mâ yûazûne bihî le kâne hayran lehum ve eşedde tesbîtâ(tesbîten).
Və əgər onlar üçün: “Nəfslərinizi öldürün!” -yaxud: “Yurdlarınızdan çıxın!” -deyə yazsaydıq (fərz qılsaydıq), şübhəsiz ki, onlardan çox azı istisna olmaqla, bunu etməzdilər. Və əgər onlar özlərinə verilən öyüdə əməl etsəydilər, şübhəsiz, bu, özləri üçün daha xeyrli və (imanları) baxımından daha möhkəm olardı.
وَإِذًا لَآتَيْنَاهُمْ مِنْ لَدُنَّا أَجْرًا عَظِيمًا
Ve izen le âteynâhum min ledunnâ ecran azîmâ(azîmen).
Və o zaman mütləq Biz onlara qatımızdan böyük əcr verərdik
وَلَهَدَيْنَاهُمْ صِرَاطًا مُسْتَقِيمًا
Ve le hedeynâhum sırâtan mustekîmâ(mustekîmen).
və onları mütləq Siratülmüstəqimə (Allaha götürən yola) yönəldərdik.
وَمَنْ يُطِعِ اللَّهَ وَالرَّسُولَ فَأُولَٰئِكَ مَعَ الَّذِينَ أَنْعَمَ اللَّهُ عَلَيْهِمْ مِنَ النَّبِيِّينَ وَالصِّدِّيقِينَ وَالشُّهَدَاءِ وَالصَّالِحِينَ ۚ وَحَسُنَ أُولَٰئِكَ رَفِيقًا
Ve men yutiıllâhe ver resûle fe ulâike meallezîne en’amellâhu aleyhim minen nebiyyîne ves sıddîkîne veş şuhedâi ves sâlihîn(sâlihîne), ve hasune ulâike rafîkâ(rafîkan).
Və kim Allaha və rəsula itaət edərsə, o təqdirdə onlar Allahın özlərinə nemət verdiyi nəbilərlə (peyğəmbərlərlə) və sıddıqlarla və şəhidlərlə və salehlərlə bərabərdirlər. Və bax onlar nə gözəl dostdurlar.
ذَٰلِكَ الْفَضْلُ مِنَ اللَّهِ ۚ وَكَفَىٰ بِاللَّهِ عَلِيمًا
Zâlikel fadlu minallâh(minallâhi). Ve kefâ billâhi alîmâ(alîmen).
Bax bu fəzl (böyük ehsan) Allahdandır. Və Allah ən yaxşı bilən olaraq kafidir.
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا خُذُوا حِذْرَكُمْ فَانْفِرُوا ثُبَاتٍ أَوِ انْفِرُوا جَمِيعًا
Yâ eyyuhâllezîne âmenû huzû hızrakum fenfirû subâtin evinfirû cemîâ(cemîan).
Ey amənu olanlar (ölmədən əvvəl ruhunu Allaha qaytarmağı diləyənlər)! Silahlarınızı götürün! Artıq dəstə-dəstə yaxud toplu şəkildə savaşa çıxın!
وَإِنَّ مِنْكُمْ لَمَنْ لَيُبَطِّئَنَّ فَإِنْ أَصَابَتْكُمْ مُصِيبَةٌ قَالَ قَدْ أَنْعَمَ اللَّهُ عَلَيَّ إِذْ لَمْ أَكُنْ مَعَهُمْ شَهِيدًا
Ve inne minkum le men le yubattienn(yubattienne), fe in esâbetkum musîbetun kâle kad en’amallâhu aleyye iz lem ekun meahum şehîdâ(şehîden).
Və şübhəsiz ki, sizdən bəziləri mütləq ağır tərpənər (döyüşə getməyə gecikər), sonra da əgər sizə bir müsibət üz verərsə deyər: “Allah mənə nemət verdi ki, mən o zaman onlarla bərabər şəhid olmadım”.
وَلَئِنْ أَصَابَكُمْ فَضْلٌ مِنَ اللَّهِ لَيَقُولَنَّ كَأَنْ لَمْ تَكُنْ بَيْنَكُمْ وَبَيْنَهُ مَوَدَّةٌ يَا لَيْتَنِي كُنْتُ مَعَهُمْ فَأَفُوزَ فَوْزًا عَظِيمًا
Ve le in esâbekum fadlun minallâhi le yekûlenne ke en lem tekun beynekum ve beynehu meveddetun yâ leytenî kuntu meahum fe efûze fevzen azîmâ(azîmen).
Və əgər, həqiqətən, Allahdan sizə bir fəzl (zəfər) üz verərsə, guya sizinlə onun arasında (heç) bir dostluq yoxmuş kim deyər: “Kaş ki, mən də onlarla bərabər olaydım, böyük bir qənimət əldə edəydim”.
فَلْيُقَاتِلْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ الَّذِينَ يَشْرُونَ الْحَيَاةَ الدُّنْيَا بِالْآخِرَةِ ۚ وَمَنْ يُقَاتِلْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ فَيُقْتَلْ أَوْ يَغْلِبْ فَسَوْفَ نُؤْتِيهِ أَجْرًا عَظِيمًا
Felyukâtil fî sebîlillâhillezîne yeşrûnel hayâted dunyâ bil âhirah(âhirati). Ve men yukâtil fî sebîlillâhi fe yuktel ev yaglib fe sevfe nu’tîhi ecran azîmâ(azîmen).
Elə isə dünya həyatını axirət həyatının müqabilində satanlar Allah yolunda döyüşsünlər. Və kim Allah yolunda döyüşərkən öldürülsə yaxud qalib gəlsə, o təqdirdə Biz ona böyük əcr verəcəyik.
وَمَا لَكُمْ لَا تُقَاتِلُونَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَالْمُسْتَضْعَفِينَ مِنَ الرِّجَالِ وَالنِّسَاءِ وَالْوِلْدَانِ الَّذِينَ يَقُولُونَ رَبَّنَا أَخْرِجْنَا مِنْ هَٰذِهِ الْقَرْيَةِ الظَّالِمِ أَهْلُهَا وَاجْعَلْ لَنَا مِنْ لَدُنْكَ وَلِيًّا وَاجْعَلْ لَنَا مِنْ لَدُنْكَ نَصِيرًا
Ve mâ lekum lâ tukâtilûne fî sebîlillâhi vel mustad’afîne miner ricâli ven nisâi vel vildânillezîne yekûlûne rabbenâ ahricnâ min hâzihil karyetiz zâlimi ehluhâ, vec’al lenâ min ledunke veliyyâ(veliyyen), vec’al lenâ min ledunke nasîrâ(nasîran).
Və sizə nə olub ki, Allah yolunda və: “Ey Rəbbimiz! Xalqı zalım olan bu qəsəbədən bizi çıxar və bizə qatından bir vəli və bir yardımçı göndər”, -deyən zəif və aciz kişilər, qadınlar və uşaqlar üçün döyüşmürsünüz?
الَّذِينَ آمَنُوا يُقَاتِلُونَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ ۖ وَالَّذِينَ كَفَرُوا يُقَاتِلُونَ فِي سَبِيلِ الطَّاغُوتِ فَقَاتِلُوا أَوْلِيَاءَ الشَّيْطَانِ ۖ إِنَّ كَيْدَ الشَّيْطَانِ كَانَ ضَعِيفًا
Ellezîne âmenû yukâtilûne fî sebîlillâh(sebîlillâhi), vellezîne keferû yukâtilûne fî sebîlit tâgûti fe kâtilû evliyâeş şeytân(şeytâni), inne keydeş şeytâni kâne daîfâ(daîfen).
Amənu olanlar Allahın yolunda döyüşərlər və kafirlər isə tağutun yolunda döyüşərlər. O halda şeytanın dostlarıyla döyüşün. Şübhəsiz ki, şeytanın hiyləsi zəifdir.
أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ قِيلَ لَهُمْ كُفُّوا أَيْدِيَكُمْ وَأَقِيمُوا الصَّلَاةَ وَآتُوا الزَّكَاةَ فَلَمَّا كُتِبَ عَلَيْهِمُ الْقِتَالُ إِذَا فَرِيقٌ مِنْهُمْ يَخْشَوْنَ النَّاسَ كَخَشْيَةِ اللَّهِ أَوْ أَشَدَّ خَشْيَةً ۚ وَقَالُوا رَبَّنَا لِمَ كَتَبْتَ عَلَيْنَا الْقِتَالَ لَوْلَا أَخَّرْتَنَا إِلَىٰ أَجَلٍ قَرِيبٍ ۗ قُلْ مَتَاعُ الدُّنْيَا قَلِيلٌ وَالْآخِرَةُ خَيْرٌ لِمَنِ اتَّقَىٰ وَلَا تُظْلَمُونَ فَتِيلًا
E lem tera ilâllezîne kîle lehum kuffû eydiyekum, ve ekîmus salâte ve âtûz zekât(zekâte), fe lemmâ kutibe aleyhimul kıtâlu izâ ferîkun minhum yahşevnen nâse ke haşyetillâhi ev eşedde haşyeh(haşyeten), ve kâlû rabbenâ lime ketebte aleynâl kıtâl(kıtâle), lev lâ ahhartenâ ilâ ecelin karîb(karîbin). Kul metâud dunyâ kalîl(kalîlun), vel âhıratu hayrun li menittekâ ve lâ tuzlemûne fetîlâ(fetîlen).
Özlərinə: “Əlinizi (döyüşdən) çəkin, namazınızı qılın və zəkatınızı verin!” -deyilən kimsələri görmədinmi? Halbuki döyüş onlara fərz qılındığı zaman onlardan bir qismi (düşmənləri olan) insanlardan Alladan qorxar kimi yaxud daha çox qorxarlar. Və dedilər: “Rəbbimiz, nə üçün döyüşü bizə fərz qıldın? Bizi yaxın bir zamana qədər yubandırsan olmazdı?” De ki: “Dünya mənfəəti cüzidir və axirət isə təqva (mənəvi zireh) sahibləri üçün daha xeyirlidir. Və sizə zərrə qədər (xurma çəyirdəyindəki nazik tel qədər belə) zülm edilməz”.
أَيْنَمَا تَكُونُوا يُدْرِكْكُمُ الْمَوْتُ وَلَوْ كُنْتُمْ فِي بُرُوجٍ مُشَيَّدَةٍ ۗ وَإِنْ تُصِبْهُمْ حَسَنَةٌ يَقُولُوا هَٰذِهِ مِنْ عِنْدِ اللَّهِ ۖ وَإِنْ تُصِبْهُمْ سَيِّئَةٌ يَقُولُوا هَٰذِهِ مِنْ عِنْدِكَ ۚ قُلْ كُلٌّ مِنْ عِنْدِ اللَّهِ ۖ فَمَالِ هَٰؤُلَاءِ الْقَوْمِ لَا يَكَادُونَ يَفْقَهُونَ حَدِيثًا
Eyne mâ tekûnû yudrikkumul mevtu ve lev kuntum fî burûcin muşeyyedeh(muşeyyedetin). Ve in tusıbhum hasenetun yekûlû hâzihî min indillâh(indillâhi), ve in tusıbhum seyyietun yekûlû hâzihî min indike. Kul kullun min indillâh(indillâhi). Fe mâli hâulâil kavmi lâ yekâdûne yefkahûne hadîsâ(hadîsen).
Harada olursunuzsa olun, ölüm sizə yetişər. Hətta möhkəm qalalarda olsanız belə. Əgər onlara bir yaxşılıq üz verərsə: “Bu Allahdandır”, -deyərlər. Və əgər onlara bir pislik üz verərsə: “Bu səndəndir”, -deyərlər. De ki: “Hamısı Allahın qatındandır”. Artıq bu camaata nə olub ki, az qala söz də anlamır!
مَا أَصَابَكَ مِنْ حَسَنَةٍ فَمِنَ اللَّهِ ۖ وَمَا أَصَابَكَ مِنْ سَيِّئَةٍ فَمِنْ نَفْسِكَ ۚ وَأَرْسَلْنَاكَ لِلنَّاسِ رَسُولًا ۚ وَكَفَىٰ بِاللَّهِ شَهِيدًا
Mâ esâbeke min hasenetin fe minallâh(minallâhi), ve mâ esâbeke min seyyietin fe min nefsike. Ve erselnâke lin nâsi resûlâ(resûlen). Ve kefâ billâhi şehîdâ(şehîden).
Sənə yaxşılıqdan (həsənatdan) nə üz verərsə, bax o, Allahdandır. Və sənə pislikdən (seyyiatdan) nə üz verərsə, o təqdirdə o, öz nəfsindəndir (dərəcə itirməyinə səbəb olacaq bir şeyi etdiyin üçündür). Və səni insanlara rəsul olaraq göndərdik və şahid olaraq Allah yetər.
مَنْ يُطِعِ الرَّسُولَ فَقَدْ أَطَاعَ اللَّهَ ۖ وَمَنْ تَوَلَّىٰ فَمَا أَرْسَلْنَاكَ عَلَيْهِمْ حَفِيظًا
Men yutiır resûle fe kad atâallâh(atâallâhe), ve men tevellâ fe mâ erselnâke aleyhim hafîzâ(hafîzen).
Kim rəsula itaət edərsə, beləcə and olsun ki, Allaha itaət etmiş olar. Və kim üz çevirərsə, o təqdirdə Biz səni onlara gözətçi göndərmədik.
وَيَقُولُونَ طَاعَةٌ فَإِذَا بَرَزُوا مِنْ عِنْدِكَ بَيَّتَ طَائِفَةٌ مِنْهُمْ غَيْرَ الَّذِي تَقُولُ ۖ وَاللَّهُ يَكْتُبُ مَا يُبَيِّتُونَ ۖ فَأَعْرِضْ عَنْهُمْ وَتَوَكَّلْ عَلَى اللَّهِ ۚ وَكَفَىٰ بِاللَّهِ وَكِيلًا
Ve yekûlûne tâatun, fe izâ berazû min indike beyyete tâifetun minhum gayrallezî tekûl(tekûlu). Vallâhu yektubu mâ yubeyyitûn(yubeyyitûne), fe a’rıd anhum ve tevekkel alâllâh(alâllâhi). Ve kefâ billâhi vekîlâ(vekîlen).
Və (onlar): “İtaət edirik (baş üstə!)”, -deyərlər. Sonra sənin yanından çıxıb getdikləri zaman onlardan bir qrupu sənin söylədiklərindən fərqli bir şeyi gecə vaxtı gizlicə qurarlar və Allah onların gecə qurduqlarını yazır. Artıq onlardan üz çevir və Allaha təvəkkül et (güvən) və Allah vəkil olaraq kafidir.
أَفَلَا يَتَدَبَّرُونَ الْقُرْآنَ ۚ وَلَوْ كَانَ مِنْ عِنْدِ غَيْرِ اللَّهِ لَوَجَدُوا فِيهِ اخْتِلَافًا كَثِيرًا
E fe lâ yetedebberûnel kur’ân(kur’âne).Ve lev kâne min indi gayrillâhi le vecedû fîhihtilâfen kesîrâ(kesîran).
Onlar hələ də Quranı araşdırıb düşünmürlərmi? Və əgər Allahdan başqasının qatından olsaydı, onun içində mütləq çoxlu ziddiyyət tapardılar.
وَإِذَا جَاءَهُمْ أَمْرٌ مِنَ الْأَمْنِ أَوِ الْخَوْفِ أَذَاعُوا بِهِ ۖ وَلَوْ رَدُّوهُ إِلَى الرَّسُولِ وَإِلَىٰ أُولِي الْأَمْرِ مِنْهُمْ لَعَلِمَهُ الَّذِينَ يَسْتَنْبِطُونَهُ مِنْهُمْ ۗ وَلَوْلَا فَضْلُ اللَّهِ عَلَيْكُمْ وَرَحْمَتُهُ لَاتَّبَعْتُمُ الشَّيْطَانَ إِلَّا قَلِيلًا
Ve izâ câehum emrun minel emni evil havfi ezâû bihî.Ve lev reddûhu ilâr resûli ve ilâ ulil emri minhum le alimehullezîne yestenbitûnehu minhum. Ve lev lâ fadlullâhi aleykum ve rahmetuhu letteba’tumuş şeytâne illâ kalîlâ(kalîlen).
Və onlara əmin-amanlıq yaxud qorxu xəbəri gəldiyi zaman onu açıqlayarlar (yayarlar). Və əgər onu (o xəbəri) rəsula və özlərindən olan ulul-əmrə (əmr sahiblərinə) çatdırsaydılar (hər kəsə açıqlamasaydılar), onlardan onun (o xəbərin) iç üzünü araşdıranlar mütləq (həqiqəti) bilərdilər. Və Allahın fəzli (nuru) və rəhməti (nuru) üzərinizə olmasaydı, çox azınız istisna olmaqla, mütləq şeytana uyardınız.
فَقَاتِلْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ لَا تُكَلَّفُ إِلَّا نَفْسَكَ ۚ وَحَرِّضِ الْمُؤْمِنِينَ ۖ عَسَى اللَّهُ أَنْ يَكُفَّ بَأْسَ الَّذِينَ كَفَرُوا ۚ وَاللَّهُ أَشَدُّ بَأْسًا وَأَشَدُّ تَنْكِيلًا
Fe kâtil fî sebîlillâh(sebîlillâhi), lâ tukellefu illâ nefseke ve harrıdıl mu’minîn(mu’minîne), asallâhu en yekuffe be’sellezîne keferû. Vallâhu eşeddu be’sen ve eşeddu tenkîlâ(tenkîlen).
Elə isə Allahın yolunda cihad et. Sən öz nəfsindən başqasının məsuliyyətini daşımırsan. Və möminləri təşviq et. Ola bilsin ki, Allah o kafirlərin gücünü və hücumunu (üstünüzdən) çəkər. Və Allah qüvvətcə daha güclü və cəzası daha şiddətlidir.
مَنْ يَشْفَعْ شَفَاعَةً حَسَنَةً يَكُنْ لَهُ نَصِيبٌ مِنْهَا ۖ وَمَنْ يَشْفَعْ شَفَاعَةً سَيِّئَةً يَكُنْ لَهُ كِفْلٌ مِنْهَا ۗ وَكَانَ اللَّهُ عَلَىٰ كُلِّ شَيْءٍ مُقِيتًا
Men yeşfa’ şefâaten haseneten yekun lehû nasîbun minhâ, ve men yeşfa’ şefâaten seyyieten yekun lehu kiflun minhâ. Ve kânallâhu alâ kulli şey’in mukîtâ(mukîten).
Kim gözəl bir işə yardım edərsə, ondan (o yaxşılıqdan) onun bir nəsibi olar. Və kim pis bir işə yardım edərsə, onun da ondan (o şərdən) bir payı olar. Və Allah hər şeyə nəzarət edəndir.
وَإِذَا حُيِّيتُمْ بِتَحِيَّةٍ فَحَيُّوا بِأَحْسَنَ مِنْهَا أَوْ رُدُّوهَا ۗ إِنَّ اللَّهَ كَانَ عَلَىٰ كُلِّ شَيْءٍ حَسِيبًا
Ve izâ huyyîtum bi tahıyyetin fe hayyû bi ahsene minhâ ev ruddûhâ. İnnallâhe kâne alâ kulli şey’in hasîbâ(hasîben).
Və sizə salam verildiyi zaman siz də ondan daha gözəl tərzdə salam verin, yaxud onu (eynilə) qaytarın. Şübhəsiz ki, Allah hər şeyi ən yaxşı hesaba alandır.
اللَّهُ لَا إِلَٰهَ إِلَّا هُوَ ۚ لَيَجْمَعَنَّكُمْ إِلَىٰ يَوْمِ الْقِيَامَةِ لَا رَيْبَ فِيهِ ۗ وَمَنْ أَصْدَقُ مِنَ اللَّهِ حَدِيثًا
Allâhu lâ ilâhe illâ huve. Le yecmeannekum ilâ yevmil kıyâmeti lâ raybe fîhi. Ve men asdeku minallâhi hadîsâ(hadîsen).
(O) Allah ki, Ondan başqa ilah yoxdur. Haqqında şübhə olmayan qiyamət günü sizi mütləq bir yerə toplayacaq. Və Allahdan daha doğru söz söyləyən kim var?
فَمَا لَكُمْ فِي الْمُنَافِقِينَ فِئَتَيْنِ وَاللَّهُ أَرْكَسَهُمْ بِمَا كَسَبُوا ۚ أَتُرِيدُونَ أَنْ تَهْدُوا مَنْ أَضَلَّ اللَّهُ ۖ وَمَنْ يُضْلِلِ اللَّهُ فَلَنْ تَجِدَ لَهُ سَبِيلًا
Fe mâ lekum fil munâfikîne fieteyni vallâhu erkesehum bi mâ kesebû. E turîdûne en tehdû men edallallâh(edallallâhu). Ve men yudlilillâhu fe len tecide lehu sebîlâ(sebîlen).
Elə isə sizə nə olub ki, münafiqlər barəsində iki qrupa ayrıldınız. Və Allah onları qazandıqları (mənfi dərəcələr) səbəbilə küfrə döndərdi. Allahın dəlalətə saldığı kimsəni (Ona) qaytarmaqmı istəyirsiniz? Və Allah kimi dəlalətə salarsa, onun üçün əsla bir yol tapa bilməzsən.
وَدُّوا لَوْ تَكْفُرُونَ كَمَا كَفَرُوا فَتَكُونُونَ سَوَاءً ۖ فَلَا تَتَّخِذُوا مِنْهُمْ أَوْلِيَاءَ حَتَّىٰ يُهَاجِرُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ ۚ فَإِنْ تَوَلَّوْا فَخُذُوهُمْ وَاقْتُلُوهُمْ حَيْثُ وَجَدْتُمُوهُمْ ۖ وَلَا تَتَّخِذُوا مِنْهُمْ وَلِيًّا وَلَا نَصِيرًا
Veddû lev tekfurûne kemâ keferû fe tekûnûne sevâen fe lâ tettehızû minhum evliyâe hattâ yuhâcirû fî sebîlillâh(sebîlillâhi). Fe in tevellev fe huzûhum vaktulûhum haysu vecedtumûhum, ve lâ tettehızû minhum veliyyen ve lâ nasîrâ(nasîran).
Onlar özləri kimi inkar etməyinizi (kafir olmağınızı) və beləcə onlarla bir (eyni səviyyədə) olmağınızı istədilər. Artıq Allah yolunda hicrət edənə qədər onlardan özünüzə dost tutmayın. Bundan sonra əgər üz çevirərlərsə, o təqdirdə onları harada görsəniz tutun və öldürün. Və onlardan özünüzə dost və yardımçı tutmayın.
إِلَّا الَّذِينَ يَصِلُونَ إِلَىٰ قَوْمٍ بَيْنَكُمْ وَبَيْنَهُمْ مِيثَاقٌ أَوْ جَاءُوكُمْ حَصِرَتْ صُدُورُهُمْ أَنْ يُقَاتِلُوكُمْ أَوْ يُقَاتِلُوا قَوْمَهُمْ ۚ وَلَوْ شَاءَ اللَّهُ لَسَلَّطَهُمْ عَلَيْكُمْ فَلَقَاتَلُوكُمْ ۚ فَإِنِ اعْتَزَلُوكُمْ فَلَمْ يُقَاتِلُوكُمْ وَأَلْقَوْا إِلَيْكُمُ السَّلَمَ فَمَا جَعَلَ اللَّهُ لَكُمْ عَلَيْهِمْ سَبِيلًا
İllâllezîne yasılûne ilâ kavmin beynekum ve beynehum mîsâkun ev câûkum hasırat sudûruhum en yukâtilûkum ev yukâtilû kavmehum. Ve lev şâallâhu le selletahum aleykum fe le kâtelûkum, fe inı’tezelûkum fe lem yukâtilûkum ve elkav ileykumus seleme, fe mâ cealallâhu lekum aleyhim sebîlâ(sebîlen).
Sizinlə aralarında müqavilə olan bir qövmə sığınanlar yaxud sizinlə və ya öz qövmləri ilə döyüşməkdən köksləri daralaraq sizə gələnlər müstəsnadır (onları öldürməyin). Və Allah diləsəydi, əlbəttə, onları sizin üstünüzə qaldırardı və onda mütləq sizinlə döyüşərdilər. O halda əgər sizdən uzaq durar (geri çəkilər), artıq sizinlə döyüşməzlərsə və sizə sülh təklif edərlərsə, o təqdirdə Allah sizə onlara qarşı (savaşmağınız üçün heç) bir yol (haqq) təyin etmədi.
سَتَجِدُونَ آخَرِينَ يُرِيدُونَ أَنْ يَأْمَنُوكُمْ وَيَأْمَنُوا قَوْمَهُمْ كُلَّ مَا رُدُّوا إِلَى الْفِتْنَةِ أُرْكِسُوا فِيهَا ۚ فَإِنْ لَمْ يَعْتَزِلُوكُمْ وَيُلْقُوا إِلَيْكُمُ السَّلَمَ وَيَكُفُّوا أَيْدِيَهُمْ فَخُذُوهُمْ وَاقْتُلُوهُمْ حَيْثُ ثَقِفْتُمُوهُمْ ۚ وَأُولَٰئِكُمْ جَعَلْنَا لَكُمْ عَلَيْهِمْ سُلْطَانًا مُبِينًا
Se tecidûne âharîne yurîdûne en ye’menûkum ve ye’menû kavmehum. Kullemâ ruddû ilâl fitneti urkisû fîhâ, fe in lem ya’tezilûkum ve yulkû ileykumus seleme ve yekuffû eydiyehum fe huzûhum vaktulûhum haysu sekıftumûhum. Ve ulâikum cealnâ lekum aleyhim sultânen mubînâ(mubînen).
Sizdən və öz qövmlərindən əmin olmaq istəyən başqalarına da rastlayacaqsınız. (Fəqət) hər dəfə fitnəyə çağırıldıqda ona (fitnələrinə) geri döndülər. Bundan sonra əgər sizdən uzaq durmaz, sülh təklif etməz və əllərini sizdən çəkməzlərsə, o təqdirdə onları harada görsəniz tutun və öldürün. Və bax sizə onlara qarşı (savaşmağınız üçün) açıq-aşkar haqq verdik.
وَمَا كَانَ لِمُؤْمِنٍ أَنْ يَقْتُلَ مُؤْمِنًا إِلَّا خَطَأً ۚ وَمَنْ قَتَلَ مُؤْمِنًا خَطَأً فَتَحْرِيرُ رَقَبَةٍ مُؤْمِنَةٍ وَدِيَةٌ مُسَلَّمَةٌ إِلَىٰ أَهْلِهِ إِلَّا أَنْ يَصَّدَّقُوا ۚ فَإِنْ كَانَ مِنْ قَوْمٍ عَدُوٍّ لَكُمْ وَهُوَ مُؤْمِنٌ فَتَحْرِيرُ رَقَبَةٍ مُؤْمِنَةٍ ۖ وَإِنْ كَانَ مِنْ قَوْمٍ بَيْنَكُمْ وَبَيْنَهُمْ مِيثَاقٌ فَدِيَةٌ مُسَلَّمَةٌ إِلَىٰ أَهْلِهِ وَتَحْرِيرُ رَقَبَةٍ مُؤْمِنَةٍ ۖ فَمَنْ لَمْ يَجِدْ فَصِيَامُ شَهْرَيْنِ مُتَتَابِعَيْنِ تَوْبَةً مِنَ اللَّهِ ۗ وَكَانَ اللَّهُ عَلِيمًا حَكِيمًا
Ve mâ kâne li mu’minin en yaktule mu’minen illâ hataâ(hataen), ve men katele mu’minen hataen fe tahrîru rakabetin mu’minetin ve diyetun musellemetun ilâ ehlihî illâ en yessaddakû. Fe in kâne min kavmin aduvvin lekum ve huve mu’minun fe tahrîru rakabetin mu’mineh(mu’minetin). Ve in kâne min kavmin beynekum ve beynehum mîsâkun fe diyetun musellemetun ilâ ehlihî ve tahrîru rakabetin mu’mineh(mu’minetin), fe men lem yecid fe sıyâmu şehreyni mutetâbiayni tevbeten minallâh(minallâhi). Ve kânallâhu alîmen hakîmâ(hakîmen).
Və (heç) bir möminin (digər) bir mömini öldürməsi caiz deyil. Səhvən öldürməsi istisnadır. Və kim bir mömini səhvən öldürərsə, o zaman mömin bir kölə azad etməli və ölənin ailəsinə qanbahası verilməlidir, ancaq onların (o qanbahasını) sədəqə olaraq bağışlamaları istisnadır. Fəqət əgər o (xəta ilə öldürən şəxs) sizə düşmən olan bir qövmdəndirsə və o, mömindirsə, o təqdirdə mömin bir kölə azad etməlidir. Və əgər sizinlə arasında saziş olan bir qövmdəndirsə, o zaman ölənin ailəsinə qanbahası verməli və mömin bir kölə azad etməlidir. Fəqət (bunları) etməyə imkanı olmayan kimsədirsə, o təqdirdə tövbəsinin Allah tərəfindən qəbul edilməsi üçün dalbadal iki ay oruc tutsun. Və Allah ən yaxşı bilən, ən yaxşı hökm verəndir.
وَمَنْ يَقْتُلْ مُؤْمِنًا مُتَعَمِّدًا فَجَزَاؤُهُ جَهَنَّمُ خَالِدًا فِيهَا وَغَضِبَ اللَّهُ عَلَيْهِ وَلَعَنَهُ وَأَعَدَّ لَهُ عَذَابًا عَظِيمًا
Ve men yaktul mu’minen muteammiden fe cezâuhu cehennemu hâliden fîhâ ve gadıballâhu aleyhi ve leanehu ve eadde lehu azâben azîmâ(azîmen).
Və kim bir mömini qəsdən (qəsd edərək) öldürərsə, o təqdirdə onun cəzası içində əbədi qalacağı cəhənnəmdir və Allah ona qəzəblənmiş və ona lənət etmişdir. Və (Allah) onun üçün böyük əzab hazırlamışdır.
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذَا ضَرَبْتُمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ فَتَبَيَّنُوا وَلَا تَقُولُوا لِمَنْ أَلْقَىٰ إِلَيْكُمُ السَّلَامَ لَسْتَ مُؤْمِنًا تَبْتَغُونَ عَرَضَ الْحَيَاةِ الدُّنْيَا فَعِنْدَ اللَّهِ مَغَانِمُ كَثِيرَةٌ ۚ كَذَٰلِكَ كُنْتُمْ مِنْ قَبْلُ فَمَنَّ اللَّهُ عَلَيْكُمْ فَتَبَيَّنُوا ۚ إِنَّ اللَّهَ كَانَ بِمَا تَعْمَلُونَ خَبِيرًا
Yâ eyyuhâllezîne âmenû izâ darabtum fî sebîlillâhi fe tebeyyenû ve lâ tekûlû li men elkâ ileykumus selâme leste mu’minâ(mu’minen), tebtegûne aradal hayâtid dunyâ, fe indallâhi megânimu kesîrah(kesîratun). Kezâlike kuntum min kablu fe mennallâhu aleykum fe tebeyyenû. İnnallâhe kâne bimâ ta’melûne habîrâ(habîran).
Ey amənu olanlar! Allahın yolunda (döyüşmək üçün) səfərə çıxdığınız zaman (mömini kafirdən ayırd edib) ortaya çıxarın. Və sizə salam verib (təslim olan) kimsəyə dünya həyatının keçici mənfəətini istəyərək: “Sən mömin deyilsən”, -deməyin. Allahın qatında qənimət çoxdur. Daha əvvəl siz də elə idiniz, o zaman Allah (lütf edib) sizə nemət verdi. O halda yaxşıca araşdırıb aşkara çıxarın. Şübhəsiz ki, Allah etdiyiniz şeylərdən xəbərdardır.
لَا يَسْتَوِي الْقَاعِدُونَ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ غَيْرُ أُولِي الضَّرَرِ وَالْمُجَاهِدُونَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ بِأَمْوَالِهِمْ وَأَنْفُسِهِمْ ۚ فَضَّلَ اللَّهُ الْمُجَاهِدِينَ بِأَمْوَالِهِمْ وَأَنْفُسِهِمْ عَلَى الْقَاعِدِينَ دَرَجَةً ۚ وَكُلًّا وَعَدَ اللَّهُ الْحُسْنَىٰ ۚ وَفَضَّلَ اللَّهُ الْمُجَاهِدِينَ عَلَى الْقَاعِدِينَ أَجْرًا عَظِيمًا
Lâ yestevîl kâıdûne minel mu’minîne gayru ulîd darari vel mucâhidûne fî sebîlillâhi bi emvâlihim ve enfusihim. Faddalallâhul mucâhidîne bi emvâlihim ve enfusihim alâl kâidîne dereceh(dereceten). Ve kullen vaadallâhul husnâ. Ve faddalallâhul mucâhidîne alâl kâıdîne ecran azîmâ(azîmen).
Üzr sahibi olmayan möminlərdən (döyüşə getməyib evdə) oturanlar ilə Allahın yolunda mallarıyla və canlarıyla cihad edənlər bir (eyni) deyil. Allah mallarıyla və canlarıyla cihad edənləri dərəcə baxımından (evdə) oturanlardan üstün (fəzilətli) etdi və Allah hamısına Hüsnanı (ən gözəlini) vəd etdi. Və Allah mücahidləri (Allah üçün döyüşənləri) (evdə) oturub qalanlardan böyük bir əcrlə üstün etdi.
دَرَجَاتٍ مِنْهُ وَمَغْفِرَةً وَرَحْمَةً ۚ وَكَانَ اللَّهُ غَفُورًا رَحِيمًا
Deracâtin minhu ve magfiraten ve rahmet(rahmeten). Ve kânallâhu gafûran rahîmâ(rahîmen).
(Mücahidlər üçün) Ondan (Allah tərəfindən) dərəcələr, məğfirət (günahların savaba çevrilməsi) və rəhmət (nur) vardır. Və Allah Qafurdur (məğfirət edəndir), Rəhimdir (Rəhim əsmasıyla təcəlli edəndir).
إِنَّ الَّذِينَ تَوَفَّاهُمُ الْمَلَائِكَةُ ظَالِمِي أَنْفُسِهِمْ قَالُوا فِيمَ كُنْتُمْ ۖ قَالُوا كُنَّا مُسْتَضْعَفِينَ فِي الْأَرْضِ ۚ قَالُوا أَلَمْ تَكُنْ أَرْضُ اللَّهِ وَاسِعَةً فَتُهَاجِرُوا فِيهَا ۚ فَأُولَٰئِكَ مَأْوَاهُمْ جَهَنَّمُ ۖ وَسَاءَتْ مَصِيرًا
İnnellezîne teveffâhumul melâiketu zâlimî enfusihim kâlû fîme kuntum. Kâlû kunnâ mustad’afîne fîl ard(ardı). Kâlû e lem tekun ardullâhi vâsiaten fe tuhâcirû fîhâ. Fe ulâike me’vâhum cehennem(cehennemu) ve sâet masîrâ(masîran).
Şübhəsiz ki, mələklər öz nəfslərinə zülm edənləri öldürərkən dedilər: “Siz harada (nə işdə) idiniz?” (Onlar da) dedilər: “Biz yer üzündə zəif (gücsüz) kimsələr idik”. (Mələklər) dedilər: “Allahın ərzi (yer üzü) geniş deyildimi? Elə isə orada hicrət edəydiniz!” Bax onlara gəlincə, onların gedəcəyi yer cəhənnəmdir və (o), nə pis dönüş yeridir.
إِلَّا الْمُسْتَضْعَفِينَ مِنَ الرِّجَالِ وَالنِّسَاءِ وَالْوِلْدَانِ لَا يَسْتَطِيعُونَ حِيلَةً وَلَا يَهْتَدُونَ سَبِيلًا
İllâl mustad’afîne miner ricâli ven nisâi vel vildâni lâ yestatîûne hîleten ve lâ yehtedûne sebîlâ(sebîlen).
Fəqət kişilərdən, qadınlardan və uşaqlardan heç bir çarəyə gücü çatmayan, (hicrət üçün heç) bir yol tapmayan, zəif (gücsüz) olanlar istisnadır.
فَأُولَٰئِكَ عَسَى اللَّهُ أَنْ يَعْفُوَ عَنْهُمْ ۚ وَكَانَ اللَّهُ عَفُوًّا غَفُورًا
Fe ulâike asâllâhu en ya’fuve anhum. Ve kânallâhu afuvven gafûrâ(gafûran).
Bax onları Allahın əfv edəcəyinə ümid edilir. Və Allah əfv edəndir, məğfirət edəndir (günahları savaba çevirəndir).
وَمَنْ يُهَاجِرْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ يَجِدْ فِي الْأَرْضِ مُرَاغَمًا كَثِيرًا وَسَعَةً ۚ وَمَنْ يَخْرُجْ مِنْ بَيْتِهِ مُهَاجِرًا إِلَى اللَّهِ وَرَسُولِهِ ثُمَّ يُدْرِكْهُ الْمَوْتُ فَقَدْ وَقَعَ أَجْرُهُ عَلَى اللَّهِ ۗ وَكَانَ اللَّهُ غَفُورًا رَحِيمًا
Ve men yuhâcir fî sebîlillâhi yecid fîl ardı murâgamen kesîran veseah(veseaten). Ve men yahruc min beytihî muhâciran ilâllâhi ve resûlihî summe yudrikhul mevtu fe kad vakaa ecruhu alâllâh(alâllâhi). Ve kânallâhu gafûran rahîmâ(rahîmen).
Və kim Allah yolunda hicrət (köç) edərsə, yer üzündə köç etməyə bir çox geniş yer tapar. Və kim Allah və Onun elçisinə hicrət etmək üçün evindən çıxar, sonra da onu ölüm haqlayarsa, artıq onun əcri (mükafatı) Allaha aiddir. Və Allah Qafurdur, Rəhimdir.
وَإِذَا ضَرَبْتُمْ فِي الْأَرْضِ فَلَيْسَ عَلَيْكُمْ جُنَاحٌ أَنْ تَقْصُرُوا مِنَ الصَّلَاةِ إِنْ خِفْتُمْ أَنْ يَفْتِنَكُمُ الَّذِينَ كَفَرُوا ۚ إِنَّ الْكَافِرِينَ كَانُوا لَكُمْ عَدُوًّا مُبِينًا
Ve izâ darabtum fîl ardı fe leyse aleykum cunâhun en taksurû mines salâti, in hıftum en yeftinekumullezîne keferû. İnnel kâfirîne kânû lekum aduvven mubînâ(mubînen).
Və yer üzündə səfərə çıxdığınız vaxt kafirlərin sizə pislik edəcəyindən qorxsanız, o təqdirdə namazı qısaltmağınızda sizə heç bir günah yoxdur. Şübhəsiz ki, kafirlər sizə açıq-aşkar düşməndir.
وَإِذَا كُنْتَ فِيهِمْ فَأَقَمْتَ لَهُمُ الصَّلَاةَ فَلْتَقُمْ طَائِفَةٌ مِنْهُمْ مَعَكَ وَلْيَأْخُذُوا أَسْلِحَتَهُمْ فَإِذَا سَجَدُوا فَلْيَكُونُوا مِنْ وَرَائِكُمْ وَلْتَأْتِ طَائِفَةٌ أُخْرَىٰ لَمْ يُصَلُّوا فَلْيُصَلُّوا مَعَكَ وَلْيَأْخُذُوا حِذْرَهُمْ وَأَسْلِحَتَهُمْ ۗ وَدَّ الَّذِينَ كَفَرُوا لَوْ تَغْفُلُونَ عَنْ أَسْلِحَتِكُمْ وَأَمْتِعَتِكُمْ فَيَمِيلُونَ عَلَيْكُمْ مَيْلَةً وَاحِدَةً ۚ وَلَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ إِنْ كَانَ بِكُمْ أَذًى مِنْ مَطَرٍ أَوْ كُنْتُمْ مَرْضَىٰ أَنْ تَضَعُوا أَسْلِحَتَكُمْ ۖ وَخُذُوا حِذْرَكُمْ ۗ إِنَّ اللَّهَ أَعَدَّ لِلْكَافِرِينَ عَذَابًا مُهِينًا
Ve izâ kunte fîhim fe ekamte lehumus salâte fel tekum tâifetun minhum meake vel ye’huzû eslihatehum fe izâ secedû fel yekûnû min varâikum, vel te’ti tâifetun uhrâ lem yusallû fel yusallû meake vel ye’huzû hızrahum ve eslihatehum, veddellezîne keferû lev tagfulûne an eslihatikum ve emtiatikum fe yemîlûne aleykum meyleten vâhıdeh(vâhıdeten). Ve lâ cunâha aleykum in kâne bikum ezen min matarin ev kuntum mardâ en tedaû eslihatekum, ve huzû hızrakum. İnnallâhe eadde lil kâfirîne azâben muhînâ(muhînen).
Və sən onların arasında olduğun zaman onlara namazı qıldırdığın təqdirdə onların bir qismi səninlə birlikdə ayaqda (namaza) dursun və silahlarını da götürsünlər, beləcə digərləri səcdə edərkən sizin arxanızda olsunlar. Və namazı qılmayan qrup da gəlsin, beləcə səninlə birlikdə namazlarını qılsınlar, qorunma tədbirlərini (görsünlər) və silahlarını da götürsünlər. Kafirlər silahlarınızdan və döyüş sursatınızdan qəflətdə olmağınızı və beləcə sizin üzərinizə tək bir həmlə ilə basqın etməyi istəyərlər. Və yağışdan əziyyət çəkdiyiniz və ya xəstə olduğununuzda silahlarınızı çıxarmağınızda sizə heç bir günah yoxdur. Və qorunma tədbirlərinizi də görün. Şübhəsiz ki, Allah kafirlər üçün alçaldıcı əzab hazırlamışdır.
فَإِذَا قَضَيْتُمُ الصَّلَاةَ فَاذْكُرُوا اللَّهَ قِيَامًا وَقُعُودًا وَعَلَىٰ جُنُوبِكُمْ ۚ فَإِذَا اطْمَأْنَنْتُمْ فَأَقِيمُوا الصَّلَاةَ ۚ إِنَّ الصَّلَاةَ كَانَتْ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ كِتَابًا مَوْقُوتًا
Fe izâ kadaytumus salâte fezkurûllâhe kıyâmen ve kuûden ve alâ cunûbikum, fe izatma’nentum fe ekîmus salât(salâte), innes salâte kânet alâl mu’minîne kitâben mevkûtâ(mevkûten).
Beləcə namazı qurtardığınız zaman artıq ayaq üstəykən, oturarkən və yan üstəykən (yatarkən), (daim) Allahı zikr edin! Daha sonra əmin-amanlığa çıxdığınız zaman namazı ədəb-ərkanıyla qılın. Şübhəsiz ki, namaz möminlərə vaxtları müəyyən olunmuş bir fərzdir.
وَلَا تَهِنُوا فِي ابْتِغَاءِ الْقَوْمِ ۖ إِنْ تَكُونُوا تَأْلَمُونَ فَإِنَّهُمْ يَأْلَمُونَ كَمَا تَأْلَمُونَ ۖ وَتَرْجُونَ مِنَ اللَّهِ مَا لَا يَرْجُونَ ۗ وَكَانَ اللَّهُ عَلِيمًا حَكِيمًا
Ve lâ tehinû fîbtigâil kavm(kavmi). İn tekûnû te’lemûne fe innehum ye’lemûne kemâ te’lemûn(te’lemûne), ve tercûne minallâhi mâ lâ yercûn(yercûne). Ve kânallâhu alîmen hakîmâ(hakîmen).
Və (düşməniniz olan) qövmü axtarmaqda zəiflik göstərməyin. Əgər siz əziyyət çəkirsinizsə, onlar da mütləq sizin kimi əziyyət çəkirlər. Və siz onların ümid etmədikləri şeyləri Allahdan umursunuz. Və Allah ən yaxşı biləndir, hökm və hikmət sahibidir.
إِنَّا أَنْزَلْنَا إِلَيْكَ الْكِتَابَ بِالْحَقِّ لِتَحْكُمَ بَيْنَ النَّاسِ بِمَا أَرَاكَ اللَّهُ ۚ وَلَا تَكُنْ لِلْخَائِنِينَ خَصِيمًا
İnnâ enzelnâ ileykel kitâbe bil hakkı li tahkume beynen nâsi bimâ erâkallâh(erâkallâhu). Ve lâ tekun lil hâinîne hasîmâ(hasîmen).
Şübhəsiz ki, insanlar arasında Allahın sənə göstərdiyi şəkildə hökm etməyin üçün Biz sənə Kitabı haqq olaraq endirdik. Və xəyanət edənlərin tərəfini tutma.
وَاسْتَغْفِرِ اللَّهَ ۖ إِنَّ اللَّهَ كَانَ غَفُورًا رَحِيمًا
Vestagfirillâh(vestagfirillâhe). İnnallâhe kâne gafûran rahîmâ(rahîmen).
Və Allahdan məğfirət dilə. Şübhəsiz ki, Allah Qafurdur (məğfirət edəndir), Rəhimdir (Rəhim əsmasıyla təcəlli edəndir).
وَلَا تُجَادِلْ عَنِ الَّذِينَ يَخْتَانُونَ أَنْفُسَهُمْ ۚ إِنَّ اللَّهَ لَا يُحِبُّ مَنْ كَانَ خَوَّانًا أَثِيمًا
Ve lâ tucâdil anillezîne yahtânûne enfusehum innallâhe lâ yuhıbbu men kâne havvânen esîmâ(esîmen).
Və özlərinə xəyanət edənlərdən ötrü mücadilə etmə. Şübhəsiz ki, Allah xəyanətdə israr edən günahkarları sevməz.
يَسْتَخْفُونَ مِنَ النَّاسِ وَلَا يَسْتَخْفُونَ مِنَ اللَّهِ وَهُوَ مَعَهُمْ إِذْ يُبَيِّتُونَ مَا لَا يَرْضَىٰ مِنَ الْقَوْلِ ۚ وَكَانَ اللَّهُ بِمَا يَعْمَلُونَ مُحِيطًا
Yestahfûne minen nâsi ve lâ yestahfûne minallâhi ve huve meahum iz yubeyyitûne mâ lâ yardâ minel kavl(kavli). Ve kânallâhu bi mâ ya’melûne muhîtâ(muhîtan).
Onlar insanlardan gizləyərlər, amma Allahdan gizləyə bilməzlər. Onlar Allahın razı olmayacağı sözlərlə gecələr gizlicə plan qurarkən O, (Allah) onlarla bərabər idi. Allah onların etdikləri şeyi (əməllərini) əhatə edəndir (biləndir).
هَا أَنْتُمْ هَٰؤُلَاءِ جَادَلْتُمْ عَنْهُمْ فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا فَمَنْ يُجَادِلُ اللَّهَ عَنْهُمْ يَوْمَ الْقِيَامَةِ أَمْ مَنْ يَكُونُ عَلَيْهِمْ وَكِيلًا
Hâ entum hâulâi câdeltum anhum fîl hayâtid dunyâ fe men yucâdilullâhe anhum yevmel kıyâmeti em men yekûnu aleyhim vekîlâ(vekîlen).
Bax siz beləsiniz. Dünya həyatında onlar üçün mücadilə etdiniz. Fəqət qiyamət günü onlar üçün Allah ilə kim mücadilə edəcək yaxud kim onlara vəkil olacaq?
وَمَنْ يَعْمَلْ سُوءًا أَوْ يَظْلِمْ نَفْسَهُ ثُمَّ يَسْتَغْفِرِ اللَّهَ يَجِدِ اللَّهَ غَفُورًا رَحِيمًا
Ve men ya’mel sûen ev yazlim nefsehu summe yestagfirillâhe yecidillâhe gafûran rahîmâ(rahîmen).
Və kim pislik edər yaxud nəfsinə zülm edər sonra da Allahdan məğfirət diləyərsə, Allahın məğfirət edən və rəhmət edən olduğunu görər.
وَمَنْ يَكْسِبْ إِثْمًا فَإِنَّمَا يَكْسِبُهُ عَلَىٰ نَفْسِهِ ۚ وَكَانَ اللَّهُ عَلِيمًا حَكِيمًا
Ve men yeksib ismen fe innemâ yeksibuhu alâ nefsihî. Ve kânallâhu alîmen hakîmâ(hakîmen).
Və kim bir günah qazanarsa, o təqdirdə onu sadəcə öz nəfsi üçün (mənfi dərəcə) qazanar. Və Allah Alimdir (ən yaxşı biləndir), Hakimdir (hökm və hikmət sahibidir).
وَمَنْ يَكْسِبْ خَطِيئَةً أَوْ إِثْمًا ثُمَّ يَرْمِ بِهِ بَرِيئًا فَقَدِ احْتَمَلَ بُهْتَانًا وَإِثْمًا مُبِينًا
Ve men yeksib hatîeten ev ismen summe yermi bihî berîen fe kadihtemele buhtânen ve ismen mubînâ(mubînen).
Və kim xəta edərək və ya günah işləyərək günah qazanar sonra onu günahsız bir (adamın) boynuna atarsa, o təqdirdə o, iftiranı və açıq-aşkar günahı yüklənmiş olar.
وَلَوْلَا فَضْلُ اللَّهِ عَلَيْكَ وَرَحْمَتُهُ لَهَمَّتْ طَائِفَةٌ مِنْهُمْ أَنْ يُضِلُّوكَ وَمَا يُضِلُّونَ إِلَّا أَنْفُسَهُمْ ۖ وَمَا يَضُرُّونَكَ مِنْ شَيْءٍ ۚ وَأَنْزَلَ اللَّهُ عَلَيْكَ الْكِتَابَ وَالْحِكْمَةَ وَعَلَّمَكَ مَا لَمْ تَكُنْ تَعْلَمُ ۚ وَكَانَ فَضْلُ اللَّهِ عَلَيْكَ عَظِيمًا
Ve lev lâ fadlullâhi aleyke ve rahmetuhu le hemmet tâifetun minhum en yudıllûke. Ve mâ yudıllûne illâ enfusehum ve mâ yadurrûneke min şey’(şey’in). Ve enzelallâhu aleykel kitâbe vel hikmete ve allemeke mâ lem tekun ta’lem(ta’lemu). Ve kâne fadlullâhi aleyke azîmâ(azîmen).
Və əgər Allahın fəzli və rəhməti üzərinə olmasaydı, onlardan bir qrup mütləq səni sapdırmağa qəsd edəcəkdi. Və onlar özlərindən başqasını sapdıra bilməzlər. Və sənə heç bir zərər verə bilməzlər. Və Allah sənə kitabı və hikməti endirdi və sənə bilmədiyin şeyləri öyrətdi. Və Allahın sənin üzərindəki fəzli (nuru, kərəmi) çox böyükdür.
لَا خَيْرَ فِي كَثِيرٍ مِنْ نَجْوَاهُمْ إِلَّا مَنْ أَمَرَ بِصَدَقَةٍ أَوْ مَعْرُوفٍ أَوْ إِصْلَاحٍ بَيْنَ النَّاسِ ۚ وَمَنْ يَفْعَلْ ذَٰلِكَ ابْتِغَاءَ مَرْضَاتِ اللَّهِ فَسَوْفَ نُؤْتِيهِ أَجْرًا عَظِيمًا
Lâ hayra fî kesîrin min necvâhum illâ men emera bi sadakatin ev ma’rûfin ev ıslâhın beynen nâs(nâsi). Ve men yef’al zâlikebtigâe mardâtillâhi fe sevfe nu’tîhi ecran azîmâ(azîmen).
Onların gizli söhbətlərinin çoxunda xeyir yoxdur. Ancaq sədəqə verməyi və ya yaxşılıq etməyi yaxud insanların arasını düzəltməyi əmr edən kimsənin danışdıqları istisnadır. Və kim bunları Allahın rızasını istədiyi üçün edərsə, o təqdirdə ona böyük mükafat verəcəyik.
وَمَنْ يُشَاقِقِ الرَّسُولَ مِنْ بَعْدِ مَا تَبَيَّنَ لَهُ الْهُدَىٰ وَيَتَّبِعْ غَيْرَ سَبِيلِ الْمُؤْمِنِينَ نُوَلِّهِ مَا تَوَلَّىٰ وَنُصْلِهِ جَهَنَّمَ ۖ وَسَاءَتْ مَصِيرًا
Ve men yuşâkıkır resûle min ba’di mâ tebeyyene lehul hudâ ve yettebi’ gayra sebîlil mu’minîne nuvellıhî mâ tevellâ ve nuslihî cehennem(cehenneme). Ve sâet masîrâ(masîran).
Və kim özünə hidayət (Allaha dönüş) açıqlandıqdan sonra rəsula qarşı çıxarsa və möminlərin yolundan başqa bir yola tabe olarsa, onu döndüyü yola yönəldərik və onu cəhənnəmə atarıq. Və o nə pis dönüş yeridir.
إِنَّ اللَّهَ لَا يَغْفِرُ أَنْ يُشْرَكَ بِهِ وَيَغْفِرُ مَا دُونَ ذَٰلِكَ لِمَنْ يَشَاءُ ۚ وَمَنْ يُشْرِكْ بِاللَّهِ فَقَدْ ضَلَّ ضَلَالًا بَعِيدًا
İnnallâhe lâ yagfiru en yuşrake bihî ve yagfiru mâ dûne zâlike li men yeşâu. Ve men yuşrik billâhi fe kad dalle dalâlen baîdâ(baîdan).
Şübhəsiz ki, Allah özünə ortaq qoşulmasını əfv etməz. Bundan başqa şeyləri isə dilədiyi kimsə üçün məğfirət edər. Və kim Allaha ortaq qoşarsa, o təqdirdə o, uzaq bir dəlalətə sapmışdır.
إِنْ يَدْعُونَ مِنْ دُونِهِ إِلَّا إِنَاثًا وَإِنْ يَدْعُونَ إِلَّا شَيْطَانًا مَرِيدًا
İn yed’ûne min dûnihî illâ inâsâ(inâsen), ve in yed’ûne illâ şeytânen merîdâ(merîden).
Onlar ancaq Ondan (Allahdan) başqa dişilərə (dişi olaraq adlandırıldıqları bütlərə) sitayiş edərlər. Və yalnız üsyankar şeytanı çağırarlar.
لَعَنَهُ اللَّهُ ۘ وَقَالَ لَأَتَّخِذَنَّ مِنْ عِبَادِكَ نَصِيبًا مَفْرُوضًا
Leanehullâh(leanehullâhu), ve kâle le ettehizenne min ibâdike nasîben mefrûdâ(mefrûdan).
Allah ona (şeytana) lənət etdi. Və (şeytan) belə dedi: “Sənin qullarından mənim mütləq müəyyən bir nəsibim (payım) olacaq.
وَلَأُضِلَّنَّهُمْ وَلَأُمَنِّيَنَّهُمْ وَلَآمُرَنَّهُمْ فَلَيُبَتِّكُنَّ آذَانَ الْأَنْعَامِ وَلَآمُرَنَّهُمْ فَلَيُغَيِّرُنَّ خَلْقَ اللَّهِ ۚ وَمَنْ يَتَّخِذِ الشَّيْطَانَ وَلِيًّا مِنْ دُونِ اللَّهِ فَقَدْ خَسِرَ خُسْرَانًا مُبِينًا
Ve le udillennehum ve le umenniyennehum ve le âmurannehum fe le yubettikunne âzânel en’âmi, ve le âmurannehum fe le yugayyirunne halkallâh(halkallâhi. Ve men yettehıziş şeytâne veliyyen min dûnillâhi fe kad hasira husrânen mubînâ(mubînen).
Və onları mütləq dəlalətdə qoyacağam. Və onları mütləq puç xülyaya (zənnə) salacağam. Və onlara mütləq əmr edəcəyəm, beləcə onlar mütləq davarların qulaqlarını kəsəcəklər. Və onlara əmr edəcəyəm, belə ki, mütləq Allahın yaratdığını dəyişdirəcəklər”. Və kim Allahı qoyub şeytanı özünə dost tutarsa, artıq o, açıq-aşkar bir ziyanla ziyana uğramışdır.
يَعِدُهُمْ وَيُمَنِّيهِمْ ۖ وَمَا يَعِدُهُمُ الشَّيْطَانُ إِلَّا غُرُورًا
Yeıduhum, ve yumennîhim. Ve mâ yeıduhumuş şeytânu illâ gurûrâ(gurûran).
(Şeytan) onlara vəd edər və onları əmaniyyəyə (puç xülyaya) salar. Və şeytan onlara aldanışdan başqa bir şey vəd etməz.
أُولَٰئِكَ مَأْوَاهُمْ جَهَنَّمُ وَلَا يَجِدُونَ عَنْهَا مَحِيصًا
Ulâike me’vâhum cehennemu ve lâ yecidûne anhâ mahîsâ(mahîsan).
Bax onların sığınacağı cəhənnəmdir. Və ondan qaçmağa bir yer tapa bilməzlər.
وَالَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ سَنُدْخِلُهُمْ جَنَّاتٍ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ خَالِدِينَ فِيهَا أَبَدًا ۖ وَعْدَ اللَّهِ حَقًّا ۚ وَمَنْ أَصْدَقُ مِنَ اللَّهِ قِيلًا
Vellezîne âmenû ve amilûs sâlihâti se nudhiluhum cennâtin tecrî min tahtihâl enhâru hâlidîne fîhâ ebedâ(ebeden). Va’dallâhi hakkâ(hakkan). Ve men asdaku minallâhi kîlâ(kîlen).
Və o kimsələr ki, amənu oldular (Allaha qayıtmağı dilədilər) və saleh (nəfsi islah edən) əməl işlədilər - bax onları altlarından çaylar axan cənnətlərə qoyacağıq. Orada əbədi qalacaqlar. Allahın vədi haqdır (həqiqətdir). Və Allahdan daha doğru söz deyən kim var?
لَيْسَ بِأَمَانِيِّكُمْ وَلَا أَمَانِيِّ أَهْلِ الْكِتَابِ ۗ مَنْ يَعْمَلْ سُوءًا يُجْزَ بِهِ وَلَا يَجِدْ لَهُ مِنْ دُونِ اللَّهِ وَلِيًّا وَلَا نَصِيرًا
Leyse bi emâniyyikum ve lâ emâniyyi ehlil kitâb(kitâbi). Men ya’mel sûen yucze bihî, ve lâ yecid lehu min dûnillâhi veliyyen ve lâ nasîrâ(nasîran).
Sizin xülyanızla və kitab əhlinin xülyası ilə deyil, kim pislik edərsə, (sadəcə) onunla (onun qarşılığı ilə) cəzalandırılar. Və özü üçün Allahdan başqa bir vəli (dost) tapa bilməz və onun heç bir yardımçısı olmaz.
وَمَنْ يَعْمَلْ مِنَ الصَّالِحَاتِ مِنْ ذَكَرٍ أَوْ أُنْثَىٰ وَهُوَ مُؤْمِنٌ فَأُولَٰئِكَ يَدْخُلُونَ الْجَنَّةَ وَلَا يُظْلَمُونَ نَقِيرًا
Ve men ya’mel mines sâlihâti min zekerin ev unsâ ve huve mu’minun fe ulâike yedhulûnel cennete ve lâ yuzlemûne nakîrâ(nakîran).
Və kişilərdən yaxud qadınlardan kim mömin olaraq saleh əməl işləyərsə (nəfs təzkiyəsi edərsə), o təqdirdə bax onlar cənnətə girərlər və onlara xurma çərdəyinin lifi qədər (zərrə qədər) belə zülm edilməz.
وَمَنْ أَحْسَنُ دِينًا مِمَّنْ أَسْلَمَ وَجْهَهُ لِلَّهِ وَهُوَ مُحْسِنٌ وَاتَّبَعَ مِلَّةَ إِبْرَاهِيمَ حَنِيفًا ۗ وَاتَّخَذَ اللَّهُ إِبْرَاهِيمَ خَلِيلًا
Ve men ahsenu dînen mimmen esleme vechehu lillâhi ve huve muhsinun vettebea millete ibrâhîme hanîfâ(hanîfen). Vettehazallâhu ibrâhîme halîlâ(halîlen).
Və hənif olaraq Hz. İbrahimin dininə tabe olan və vəchini (fiziki vücudunu) Allaha təslim edərək muhsin olan kimsədən din baxımından daha əhsən kim var? Və Allah Hz. İbrahimi (Özünə) dost qəbul etdi.
وَلِلَّهِ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَمَا فِي الْأَرْضِ ۚ وَكَانَ اللَّهُ بِكُلِّ شَيْءٍ مُحِيطًا
Ve lillâhi mâ fîs semâvâti ve mâ fîl ard(ardı). Ve kânallâhu bi kulli şey’in muhîtâ(muhîtan).
Və göylərdə və yerdə nə varsa, hamısı Allahındır. Və Allah (elmiylə və rəhmətiylə) hər şeyi əhatə edəndir.
وَيَسْتَفْتُونَكَ فِي النِّسَاءِ ۖ قُلِ اللَّهُ يُفْتِيكُمْ فِيهِنَّ وَمَا يُتْلَىٰ عَلَيْكُمْ فِي الْكِتَابِ فِي يَتَامَى النِّسَاءِ اللَّاتِي لَا تُؤْتُونَهُنَّ مَا كُتِبَ لَهُنَّ وَتَرْغَبُونَ أَنْ تَنْكِحُوهُنَّ وَالْمُسْتَضْعَفِينَ مِنَ الْوِلْدَانِ وَأَنْ تَقُومُوا لِلْيَتَامَىٰ بِالْقِسْطِ ۚ وَمَا تَفْعَلُوا مِنْ خَيْرٍ فَإِنَّ اللَّهَ كَانَ بِهِ عَلِيمًا
Ve yesteftûneke fîn nisâi. Kulillâhu yuftîkum fîhinne, ve mâ yutlâ aleykum fîl kitâbi fî yetâmen nisâillâtî lâ tu’tûnehunne mâ kutibe lehunne ve tergabûne en tenkihûhunne vel mustad’afîne minel vildâni, ve en tekûmû lil yetâmâ bil kıst(kıstı). Ve mâ tef’alû min hayrin fe innallâhe kâne bihî alîmâ(alîmen).
Və qadınlar haqqında səndən fətva istəyirlər. De ki: “Onlar haqqındakı fətvanı sizə Allah verir. Özlərinə fərz qılındığı halda, haqlarını vermədiyiniz və özləri ilə nikahlanmaq istədiyiniz yetim qızlar və aciz uşaqlar haqqında və yetimlərə ədalətlə davranmağınızla bağlı kitabda sizə tilavət olunanlar (ayələr) - (bax onlar Allahın fətvalarıdır). Və xeyir olaraq nə etsəniz, o təqdirdə, şübhəsiz ki, Allah onu ən yaxşı biləndir.
وَإِنِ امْرَأَةٌ خَافَتْ مِنْ بَعْلِهَا نُشُوزًا أَوْ إِعْرَاضًا فَلَا جُنَاحَ عَلَيْهِمَا أَنْ يُصْلِحَا بَيْنَهُمَا صُلْحًا ۚ وَالصُّلْحُ خَيْرٌ ۗ وَأُحْضِرَتِ الْأَنْفُسُ الشُّحَّ ۚ وَإِنْ تُحْسِنُوا وَتَتَّقُوا فَإِنَّ اللَّهَ كَانَ بِمَا تَعْمَلُونَ خَبِيرًا
Ve in imraetun hâfet min ba’lihâ nuşûzen ev ı’râdan fe lâ cunâha aleyhimâ en yuslıhâ beynehumâ sulhâ(sulhan). Ves sulhu hayr(hayrun). Ve uhdıratil enfusuş şuhh(şuhha). Ve in tuhsinû ve tettekû fe innallâhe kâne bi mâ ta’melûne habîrâ(habîran).
Və əgər bir qadın ərinin biganəliyindən yaxud ondan üz çevirməsindən qorxarsa, artıq öz aralarında barışıb uzlaşmalarında onların ikisinə də heç bir günah yoxdur və barışmaq daha xeyirlidir. Nəfslər xəsisliyə (qısqanclığa və qəzəbə) hazır (meyilli) yaradılmışdır. Və əgər yaxşı davranar və təqva (mənəvi zireh) sahibi olarsınızsa, o təqdirdə, şübhəsiz ki, Allah etdiklərinizdən xəbərdardır.
وَلَنْ تَسْتَطِيعُوا أَنْ تَعْدِلُوا بَيْنَ النِّسَاءِ وَلَوْ حَرَصْتُمْ ۖ فَلَا تَمِيلُوا كُلَّ الْمَيْلِ فَتَذَرُوهَا كَالْمُعَلَّقَةِ ۚ وَإِنْ تُصْلِحُوا وَتَتَّقُوا فَإِنَّ اللَّهَ كَانَ غَفُورًا رَحِيمًا
Ve len testatîû en ta’dilû beynen nisâi ve lev harastum fe lâ temîlû kullel meyli fe tezerûhâ kel muallakah(muallakati). Ve in tuslihû ve tettekû fe innallâhe kâne gafûran rahîmâ(rahîmen).
Və qadınlar arasında ədalətlə davranmağa çalışsanız belə, əsla gücünüz çatmaz. O halda birinə tamamilə meyl edib (maraq göstərib), beləcə digərini heç yoxmuş kimi tərk etməyin. Və əgər aranı düzəldər və təqva sahibi olarsınızsa, o təqdirdə, şübhəsiz ki, Allah Qafurdur və Rəhimdir.
وَإِنْ يَتَفَرَّقَا يُغْنِ اللَّهُ كُلًّا مِنْ سَعَتِهِ ۚ وَكَانَ اللَّهُ وَاسِعًا حَكِيمًا
Ve in yeteferrekâ yugnillâhu kullen min seatihî. Ve kânallâhu vâsian hakîmâ(hakîmen).
Və əgər ayrılarlarsa, Allah bol nemətindən (ruzi və ehsanı ilə) hamısını zəngin edər (ehtiyacsız edər). Və Allah Vasidir (rəhməti, kərəmi genişdir), Hakimdir (hökm və hikmət sahibidir).
وَلِلَّهِ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَمَا فِي الْأَرْضِ ۗ وَلَقَدْ وَصَّيْنَا الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتَابَ مِنْ قَبْلِكُمْ وَإِيَّاكُمْ أَنِ اتَّقُوا اللَّهَ ۚ وَإِنْ تَكْفُرُوا فَإِنَّ لِلَّهِ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَمَا فِي الْأَرْضِ ۚ وَكَانَ اللَّهُ غَنِيًّا حَمِيدًا
Ve lillâhi mâ fîs semâvâti ve mâ fîl ard(ardı). Ve lekad vassaynâllezîne ûtûl kitâbe min kablikum ve iyyâkum enittekullâh(enittekullâhe). Ve in tekfurû fe inne lillâhi mâ fîs semâvâti ve mâ fîl ard(ardı). Ve kânallâhu ganiyyen hamîdâ(hamîden).
Və göylərdə və yer üzündə olanlar (hər şey) Allahındır və and olsun ki, Biz sizdən əvvəl kitab verilənlərə də, sizə də Allaha qarşı təqva (mənəvi zireh) sahibi olmağınızı vəsiyyət etdik (fərz qıldıq). Və inkar etsəniz belə, şübhəsiz ki, göylərdə və yer üzündə olanlar (hər şey) Allahındır. Və Allah Qanidir (heç nəyə ehtiyacı yoxdur), Həmiddir (tərifə və həmdə layiqdir).
وَلِلَّهِ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَمَا فِي الْأَرْضِ ۚ وَكَفَىٰ بِاللَّهِ وَكِيلًا
Ve lillâhi mâ fîs semâvâti ve mâ fil ard(ardı). Ve kefâ billâhi vekîlâ(vekîlen).
Və göylərdə və yer üzündə olanlar (hər şey) Allahındır. Və Allah vəkil olaraq yetər.
إِنْ يَشَأْ يُذْهِبْكُمْ أَيُّهَا النَّاسُ وَيَأْتِ بِآخَرِينَ ۚ وَكَانَ اللَّهُ عَلَىٰ ذَٰلِكَ قَدِيرًا
İn yeşa’ yuzhibkum eyyuhân nâsu ve ye’ti bi âharîn(âharîne). Ve kânallâhu alâ zâlike kadîrâ(kadîran).
Ey insanlar! Əgər O (Allah) istəsə, sizi həlak edər və başqalarını gətirər! Və Allah buna qadirdir.
مَنْ كَانَ يُرِيدُ ثَوَابَ الدُّنْيَا فَعِنْدَ اللَّهِ ثَوَابُ الدُّنْيَا وَالْآخِرَةِ ۚ وَكَانَ اللَّهُ سَمِيعًا بَصِيرًا
Men kâne yurîdu sevâbed dunyâ fe indallâhi sevâbud dunyâ vel âhırah(âhırati). Ve kânallâhu semîan basîrâ(basîran).
Bir kimsə (sadəcə) dünya savabını istəmiş olsa (dünya malı üçün, qənimət əldə etmək üçün vuruşsa) belə, dünya savabı da, (əgər Allahın rızasını da diləyərsə) axirət savabı da Allahın qatındadır. Və Allah Səmidir (ən yaxşı eşidəndir), Bəsirdir (ən yaxşı görəndir).
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا كُونُوا قَوَّامِينَ بِالْقِسْطِ شُهَدَاءَ لِلَّهِ وَلَوْ عَلَىٰ أَنْفُسِكُمْ أَوِ الْوَالِدَيْنِ وَالْأَقْرَبِينَ ۚ إِنْ يَكُنْ غَنِيًّا أَوْ فَقِيرًا فَاللَّهُ أَوْلَىٰ بِهِمَا ۖ فَلَا تَتَّبِعُوا الْهَوَىٰ أَنْ تَعْدِلُوا ۚ وَإِنْ تَلْوُوا أَوْ تُعْرِضُوا فَإِنَّ اللَّهَ كَانَ بِمَا تَعْمَلُونَ خَبِيرًا
Yâ eyyuhâllezîne âmenû kûnû kavvamîne bil kıstı şuhedâe lillâhi ve lev alâ enfusıkum evil vâlideyni vel akrabîn(akrabîne), in yekun ganiyyen ev fakîran fallâhu evlâ bihimâ fe lâ tettebiûl hevâ en ta’dilû, ve in telvû ev tu’rıdû fe innallâhe kâne bi mâ ta’melûne habîrâ(habîran).
Ey amənu olanlar! Özünüz, ata və ananız və yaxınlarınız belə olsa, varlı, yaxud kasıb da olsalar, Allah üçün ədaləti yerinə yetirən şahidlər olun. Çünki Allah ikisinə də daha yaxındır. Ədalətli davranmaq üçün artıq nəfsinizin istəyinə uymayın. Və əgər dilinizi əyib-büksəniz (sözü dəyişdirsəniz), yaxud (haqdan, ədalətdən) üz çevirsəniz, o təqdirdə, şübhəsiz ki, Allah etdiklərinizdən xəbərdardır.
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا آمِنُوا بِاللَّهِ وَرَسُولِهِ وَالْكِتَابِ الَّذِي نَزَّلَ عَلَىٰ رَسُولِهِ وَالْكِتَابِ الَّذِي أَنْزَلَ مِنْ قَبْلُ ۚ وَمَنْ يَكْفُرْ بِاللَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَكُتُبِهِ وَرُسُلِهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَقَدْ ضَلَّ ضَلَالًا بَعِيدًا
Yâ eyyuhâllezîne âmenû, âminû billâhi ve resûlihî vel kitâbillezî nezzele alâ resûlihî vel kitâbillezî enzele min kabl(kablu). Ve men yekfur billâhi ve melâiketihî ve kutubihî ve rusulihî vel yevmil âhıri fe kad dalle dalâlen baîdâ(baîden).
Ey amənu olanlar! Allaha və Onun rəsuluna və rəsuluna endirdiyi Kitaba və daha əvvəl endirdiyi Kitaba iman edin. Və kim Allahı, mələklərini, kitablarını, rəsullarını və axirət gününü (sonrakı gününü) inkar edərsə, o təqdirdə uzaq bir dəlalətə sapmış olar.
إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا ثُمَّ كَفَرُوا ثُمَّ آمَنُوا ثُمَّ كَفَرُوا ثُمَّ ازْدَادُوا كُفْرًا لَمْ يَكُنِ اللَّهُ لِيَغْفِرَ لَهُمْ وَلَا لِيَهْدِيَهُمْ سَبِيلًا
İnnellezîne âmenû, summe keferû, summe âmenû, summe keferû, summezdâdû kufran lem yekunillâhu li yagfira lehum ve lâ li yehdiyehum sebîlâ(sebîlen).
Şübhəsiz ki, onlar amənu oldular, sonra inkar etdilər. Sonra yenə amənu oldular, sonra inkar etdilər. Sonra da küfrlərini artırdılar. Allah onları məğfirət edən deyil və onları yola (Allaha qaytaran Siratülmüstəqimə) hidayət edən deyil.
بَشِّرِ الْمُنَافِقِينَ بِأَنَّ لَهُمْ عَذَابًا أَلِيمًا
Beşşiril munâfikîne bi enne lehum azâben elîmâ(elîmen).
Münafiqlərə onlar üçün acı əzab olduğunu müjdə ver.
الَّذِينَ يَتَّخِذُونَ الْكَافِرِينَ أَوْلِيَاءَ مِنْ دُونِ الْمُؤْمِنِينَ ۚ أَيَبْتَغُونَ عِنْدَهُمُ الْعِزَّةَ فَإِنَّ الْعِزَّةَ لِلَّهِ جَمِيعًا
Ellezîne yettehızûnel kâfirîne evliyâe min dûnil mu’minîn(mu’minîne. E yebtegûne indehumul izzete fe innel izzete lillâhi cemîâ(cemîan).
Möminlərdən başqasını - kafirləri (özlərinə) dost tutanlar izzəti onların yanındamı axtarırlar? Elə isə, şübhəsiz ki, izzət tamamilə Allaha aiddir.
وَقَدْ نَزَّلَ عَلَيْكُمْ فِي الْكِتَابِ أَنْ إِذَا سَمِعْتُمْ آيَاتِ اللَّهِ يُكْفَرُ بِهَا وَيُسْتَهْزَأُ بِهَا فَلَا تَقْعُدُوا مَعَهُمْ حَتَّىٰ يَخُوضُوا فِي حَدِيثٍ غَيْرِهِ ۚ إِنَّكُمْ إِذًا مِثْلُهُمْ ۗ إِنَّ اللَّهَ جَامِعُ الْمُنَافِقِينَ وَالْكَافِرِينَ فِي جَهَنَّمَ جَمِيعًا
Ve kad nezzele aleykum fîl kitâbi en izâ semi’tum âyâtillâhi yukferu bihâ ve yustehzeu bihâ fe lâ tak’udû meahum hattâ yehûdû fî hadîsin gayrihî, innekum izen misluhum. İnnallâhe câmiul munâfikîne vel kâfirîne fî cehenneme cemîâ(cemîan).
Və O (Allah) Kitabda (Quranda) sizə belə endirmişdi: “Allahın ayələrinin inkar olunduğunu və onların məsxərəyə qoyulduğunu eşitdiyiniz vaxt artıq ondan başqa bir sözə (söhbətə) keçilənə qədər onlarla bərabər oturmayın. Əks təqdirdə (əgər onlarla bərabər otursanız), mütləq siz də onlar kimi olarsınız”. Şübhəsiz ki, Allah münafiqlərin və kafirlərin hamısını cəhənnəmdə toplayacaq.
الَّذِينَ يَتَرَبَّصُونَ بِكُمْ فَإِنْ كَانَ لَكُمْ فَتْحٌ مِنَ اللَّهِ قَالُوا أَلَمْ نَكُنْ مَعَكُمْ وَإِنْ كَانَ لِلْكَافِرِينَ نَصِيبٌ قَالُوا أَلَمْ نَسْتَحْوِذْ عَلَيْكُمْ وَنَمْنَعْكُمْ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ ۚ فَاللَّهُ يَحْكُمُ بَيْنَكُمْ يَوْمَ الْقِيَامَةِ ۗ وَلَنْ يَجْعَلَ اللَّهُ لِلْكَافِرِينَ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ سَبِيلًا
Ellezîne yeterabbesûne bikum, fe in kâne lekum fethun minallâhi kâlû e lem nekun meakum, ve in kâne lil kâfirîne nasîbun, kâlû e lem nestahviz aleykum ve nemna’kum minel mu’minîn(mu’minîne. Fallâhu yahkumu beynekum yevmel kıyâmet(kıyâmeti). Ve len yec’alallâhu lil kâfirîne alâl mu’minîne sebîlâ(sebîlen).
Onlar (münafiqlər) sizi gözləyirlər, əgər sizə Allahdan bir fəth (zəfər) gəlsə, onda: “Biz sizinlə birlikdə deyildikmi?” -dedilər. Və əgər kafirlərin zəfərdən bir nəsibi olsa, (onda da): “Biz sizə sipər olmadıqmı? Və sizə möminlərdən (gələcək şeylərə) mane olmadıqmı?” -dedilər. Artıq Allah qiyamət günü sizin aranızda hökm verəcək. Və Allah əsla kafirlər üçün möminlərin əleyhinə bir yol açmaz.
إِنَّ الْمُنَافِقِينَ يُخَادِعُونَ اللَّهَ وَهُوَ خَادِعُهُمْ وَإِذَا قَامُوا إِلَى الصَّلَاةِ قَامُوا كُسَالَىٰ يُرَاءُونَ النَّاسَ وَلَا يَذْكُرُونَ اللَّهَ إِلَّا قَلِيلًا
İnnel munâfikîne yuhâdiûnallahe ve huve hâdiuhum, ve izâ kâmû ilâs salâti kâmû kusâlâ yurâunen nâse ve lâ yezkurûnallâhe illâ kalîlâ(kalîlen).
Şübhəsiz ki, münafiqlər Allaha (qarşı) hiylə qurarlar. Halbuki O, (Allah) onlara (qarşı) hiylə qurar. Və onlar namaza qalxdıqları zaman ərinərək qalxarlar, özlərini insanlara göstərərlər. Və Allahı çox az zikr edərlər.
مُذَبْذَبِينَ بَيْنَ ذَٰلِكَ لَا إِلَىٰ هَٰؤُلَاءِ وَلَا إِلَىٰ هَٰؤُلَاءِ ۚ وَمَنْ يُضْلِلِ اللَّهُ فَلَنْ تَجِدَ لَهُ سَبِيلًا
Muzebzebîne beyne zâlike, lâ ilâ hâulâi ve lâ ilâ hâulâi. Ve men yudlilillâhu fe len tecide lehu sebîlâ(sebîlen).
Onlar bunların (küfrlə imanın) arasında tərəddüd edənlərdir. Nə bunlarla, nə də onlarla olarlar. Və Allah kimi dəlalətdə qoyarsa, artıq sən onun üçün əsla bir yol tapa bilməzsən (onları əsla Allaha qaytaran Siratülmüstəqimə yönəldə bilməzsən).
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَتَّخِذُوا الْكَافِرِينَ أَوْلِيَاءَ مِنْ دُونِ الْمُؤْمِنِينَ ۚ أَتُرِيدُونَ أَنْ تَجْعَلُوا لِلَّهِ عَلَيْكُمْ سُلْطَانًا مُبِينًا
Yâ eyyuhâllezîne âmenû lâ tettehızûl kâfirîne evliyâe min dûnil mu’minîn(mu’minîne). E turîdûne en tec’alû lillâhi aleykum sultânen mubînâ(mubînen).
Ey amənu olanlar (ölmədən əvvəl ruhunu Allaha qaytarmağı diləyənlər)! Möminlərdən başqasını - kafirləri (özünüzə) dost tutmayın. Öz əleyhinizə Allaha açıq-aşkar bir dəlilmi vermək istəyirsiniz?
إِنَّ الْمُنَافِقِينَ فِي الدَّرْكِ الْأَسْفَلِ مِنَ النَّارِ وَلَنْ تَجِدَ لَهُمْ نَصِيرًا
İnnel munâfikîne fîd derkil esfeli minen nâr(nâri), ve len tecide lehum nasîrâ(nasîran).
Şübhəsiz ki, münafiqlər atəşin (cəhənnəmin) ən aşağı (alt) təbəqəsindədirlər. Və onlar üçün əsla yardımçı tapa bilməzsən.
إِلَّا الَّذِينَ تَابُوا وَأَصْلَحُوا وَاعْتَصَمُوا بِاللَّهِ وَأَخْلَصُوا دِينَهُمْ لِلَّهِ فَأُولَٰئِكَ مَعَ الْمُؤْمِنِينَ ۖ وَسَوْفَ يُؤْتِ اللَّهُ الْمُؤْمِنِينَ أَجْرًا عَظِيمًا
İllâllezîne tâbû ve aslehû va’tesamû billâhi ve ahlesû dînehum lillâhi fe ulâike meal mu’minîn(mu’minîne). Ve sevfe yu’tillâhul mu’minîne ecran azîmâ(azîmen).
Tövbə edənlər və nəfslərini islah edənlər (nəfs təzkiyəsi edənlər) və Allaha sarılanlar və dinlərini Allah üçün xalis qılanlar (müxlis olanlar) müstəsnadır. Bax onlar möminlərlə bərabərdirlər. Və Allah yaxında möminlərə böyük əcr (mükafat) verəcək.
مَا يَفْعَلُ اللَّهُ بِعَذَابِكُمْ إِنْ شَكَرْتُمْ وَآمَنْتُمْ ۚ وَكَانَ اللَّهُ شَاكِرًا عَلِيمًا
Mâ yef’alullâhu bi azâbikum in şekertum ve âmentum. Ve kânallâhu şâkiran alîmâ(alîmen).
Əgər siz şükr edər və amənu olarsınızsa (yaşayarkən Allaha qayıtmağı diləyər və mürşidinizə gedib tabe olar, beləcə qəlbinizin içinə iman yazılıb mömin olarsınızsa), Allah sizə əzab verməz. Və Allah Şakirdir (şükrün qarşılığını verəndir), Alimdir (ən yaxşı biləndir).
لَا يُحِبُّ اللَّهُ الْجَهْرَ بِالسُّوءِ مِنَ الْقَوْلِ إِلَّا مَنْ ظُلِمَ ۚ وَكَانَ اللَّهُ سَمِيعًا عَلِيمًا
Lâ yuhibbullâhul cehra bis sûi minel kavli illâ men zulim(zulime). Ve kanallâhu semîan alîmâ(alîmen).
Allah pis sözün açıq-aşkar deyilməsini sevməz, yalnız özünə zülm edilən şəxsin (deməsi) istisnadır. Və Allah ən yaxşı eşidən və ən yaxşı biləndir.
إِنْ تُبْدُوا خَيْرًا أَوْ تُخْفُوهُ أَوْ تَعْفُوا عَنْ سُوءٍ فَإِنَّ اللَّهَ كَانَ عَفُوًّا قَدِيرًا
İn tubdû hayran ev tuhfûhu ev ta’fû an sûin fe innallâhe kâne afuvven kadîrâ(kadîran).
Əgər bir xeyri açıqlasanız və ya gizləsəniz yaxud da bir pisliyi əfv etsəniz, o zaman, şübhəsiz ki, Allah da əfv edəndir, (hər şeyə) qadirdir.
إِنَّ الَّذِينَ يَكْفُرُونَ بِاللَّهِ وَرُسُلِهِ وَيُرِيدُونَ أَنْ يُفَرِّقُوا بَيْنَ اللَّهِ وَرُسُلِهِ وَيَقُولُونَ نُؤْمِنُ بِبَعْضٍ وَنَكْفُرُ بِبَعْضٍ وَيُرِيدُونَ أَنْ يَتَّخِذُوا بَيْنَ ذَٰلِكَ سَبِيلًا
İnnellezîne yekfurûne billâhi ve rusulihî ve yurîdûne en yuferrikû beynallâhi ve rusulihî ve yekûlûne nu’minu bi ba’din ve nekfuru bi ba’dın, ve yurîdûne en yettehızû beyne zâlike sebîlâ(sebîlen).
Şübhəsiz ki, onlar Allahı və onun rəsullarını inkar edərlər və Allahla Onun rəsulları arasında ayrı-seçkilik etmək istəyərlər. Və deyərlər: “Bir qisminə inanırıq, bir qismini inkar edirik”. Və bunların (küfürlə imanın) arasında bir yol tutmaq istəyərlər.
أُولَٰئِكَ هُمُ الْكَافِرُونَ حَقًّا ۚ وَأَعْتَدْنَا لِلْكَافِرِينَ عَذَابًا مُهِينًا
Ulâike humul kâfirûne hakkâ(hakkan), ve a’tednâ lil kâfirîne azâben muhînâ(muhînen).
Bax onlar - onlar gerçək kafirlərdir. Və Biz kafirlər üçün alçaldıcı əzab hazırladıq.
وَالَّذِينَ آمَنُوا بِاللَّهِ وَرُسُلِهِ وَلَمْ يُفَرِّقُوا بَيْنَ أَحَدٍ مِنْهُمْ أُولَٰئِكَ سَوْفَ يُؤْتِيهِمْ أُجُورَهُمْ ۗ وَكَانَ اللَّهُ غَفُورًا رَحِيمًا
Vellezîne âmenû billâhi ve rusulihî ve lem yuferrikû beyne ehadin minhum ulâike sevfe yu’tîhim ucûrahum. Ve kânallâhu gafûran rahîmâ(rahîmen).
Və onlar Allaha və Onun rəsullarına iman etdilər və onların arasından (heç) birini (digərindən) ayırmazlar. Bax onlar (elə kimsələrdir) ki, yaxında onlara əcrləri veriləcək. Və Allah Qafurdur (məğfirət edəndir, günahları savaba çevirəndir), Rəhimdir (Rəhim əsması ilə təcəlli edəndir, mərhəmət edəndir).
يَسْأَلُكَ أَهْلُ الْكِتَابِ أَنْ تُنَزِّلَ عَلَيْهِمْ كِتَابًا مِنَ السَّمَاءِ ۚ فَقَدْ سَأَلُوا مُوسَىٰ أَكْبَرَ مِنْ ذَٰلِكَ فَقَالُوا أَرِنَا اللَّهَ جَهْرَةً فَأَخَذَتْهُمُ الصَّاعِقَةُ بِظُلْمِهِمْ ۚ ثُمَّ اتَّخَذُوا الْعِجْلَ مِنْ بَعْدِ مَا جَاءَتْهُمُ الْبَيِّنَاتُ فَعَفَوْنَا عَنْ ذَٰلِكَ ۚ وَآتَيْنَا مُوسَىٰ سُلْطَانًا مُبِينًا
Yes’eluke ehlul kitâbi en tunezzile aleyhim kitâben mines semâi fe kad seelû mûsâ ekbera min zâlike fe kâlû erinâllâhe cehraten fe ehazethumus sâikatu bi zulmihim, summettehazûl ıcle min ba’di mâ câethumul beyyinâtu fe afevnâ an zâlik(zâlike), ve âteynâ mûsâ sultânen mubînâ(mubînen).
Kitab əhli səndən onlara göydən bir kitab endirməyini istəyirlər. Halbuki Hz. Musadan bundan daha da böyüyünü istəmişdilər. (Ona): “O halda bizə Allahı açıqca göstər”, -demişdilər. Onda zülmlərindən dolayı onları ildırım vurdu (həlak etdi). Ardınca da, onlara açıq-aşkar möcüzələr gəldikdən sonra da, buzovu özlərinə (ilah) qəbul etdilər. Buna rəğmən onları bundan (bu günahlarından dolayı) əfv etdik və Hz. Musaya açıq-aşkar sultan (güc və dəlil) verdik.
وَرَفَعْنَا فَوْقَهُمُ الطُّورَ بِمِيثَاقِهِمْ وَقُلْنَا لَهُمُ ادْخُلُوا الْبَابَ سُجَّدًا وَقُلْنَا لَهُمْ لَا تَعْدُوا فِي السَّبْتِ وَأَخَذْنَا مِنْهُمْ مِيثَاقًا غَلِيظًا
Ve rafa’nâ fevkahumut tûra bi mîsâkıhim ve kulnâ lehumudhulûl bâbe succeden ve kulnâ lehum lâ ta’dû fîs sebti ve ehaznâ minhum mîsâkan galîzâ(galîzan).
Və misaqlarından (əhdlərindən) dolayı Turu (Tur dağını) onların üstünə qaldırdıq. Və onlara: “Bu qapıdan səcdə edərək girin!” -dedik. Və onlara: “Şənbə günü həddləri aşmayın!” -dedik və onlardan çox möhkəm bir misaq (qəti söz) aldıq.
فَبِمَا نَقْضِهِمْ مِيثَاقَهُمْ وَكُفْرِهِمْ بِآيَاتِ اللَّهِ وَقَتْلِهِمُ الْأَنْبِيَاءَ بِغَيْرِ حَقٍّ وَقَوْلِهِمْ قُلُوبُنَا غُلْفٌ ۚ بَلْ طَبَعَ اللَّهُ عَلَيْهَا بِكُفْرِهِمْ فَلَا يُؤْمِنُونَ إِلَّا قَلِيلًا
Fe bimâ nakdıhim mîsâkahum ve kufrihim bi âyâtillâhi ve katlihimul enbiyâe bi gayrı hakkın ve kavlihim kulûbunâ gulf(gulfun). Bel tabaallâhu aleyhâ bi kufrihim fe lâ yu’minûne illâ kalîlâ(kalîlen).
Bu onların misaqlarını pozduqlarına və Allahın ayələrini inkar etdiklərinə, peyğəmbərləri haqsız yerə öldürdüklərinə və onların: “Qəlblərimiz örtülüdür”, -sözlərinə görədir. Xeyr, (əksinə) Allah küfrlərindən dolayı onların (qəlblərinin) üstünü möhrlədi, beləcə onların çox azı istisna olmaqla, onlar iman etməzlər (edə bilməzlər).
وَبِكُفْرِهِمْ وَقَوْلِهِمْ عَلَىٰ مَرْيَمَ بُهْتَانًا عَظِيمًا
Ve bi kufrihim ve kavlihim alâ meryeme buhtânen azîmâ(azîman).
Və onların inkarları və Hz. Məryəmə qarşı (dedikləri) sözlər çox böyük iftiradır.
وَقَوْلِهِمْ إِنَّا قَتَلْنَا الْمَسِيحَ عِيسَى ابْنَ مَرْيَمَ رَسُولَ اللَّهِ وَمَا قَتَلُوهُ وَمَا صَلَبُوهُ وَلَٰكِنْ شُبِّهَ لَهُمْ ۚ وَإِنَّ الَّذِينَ اخْتَلَفُوا فِيهِ لَفِي شَكٍّ مِنْهُ ۚ مَا لَهُمْ بِهِ مِنْ عِلْمٍ إِلَّا اتِّبَاعَ الظَّنِّ ۚ وَمَا قَتَلُوهُ يَقِينًا
Ve kavlihim innâ katelnâl mesîha îsâbne meryeme resûlallâh(resûlallâhi), ve mâ katelûhu ve mâ salebûhu ve lâkin şubbihe lehum. Ve innellezinahtelefû fîhi le fî şekkin minhu. Mâ lehum bihî min ilmin illâttibâaz zann(zanni), ve mâ katelûhu yakînâ(yakînen).
Və onların: “Şübhəsiz ki, Allahın rəsulu Məryəm oğlu İsa Məsihi biz öldürdük”, -sözləri (çox böyük iftiradır). Və onu öldürmədilər və onu asmadılar. Fəqət (öldürülən adam) onlara (Məryəm oğlu isa Məsih) kimi göstərildi. Və şübhəsiz ki, onun haqqında ixtilafa düşənlər ondan (bu məsələ ilə bağlı) mütləq şübhə içərisindədirlər. Onların buna dair zənnə uymaqdan başqa elmləri (bilikləri) yoxdur. Və onu qətiyyən öldürmədilər (öldürə bilmədilər).
بَلْ رَفَعَهُ اللَّهُ إِلَيْهِ ۚ وَكَانَ اللَّهُ عَزِيزًا حَكِيمًا
Bel rafaahullâhu ileyh(ileyhi). Ve kânallâhu azîzen hakîmâ(hakîmen).
Xeyr, Allah onu Özünə (Öz qatına) qaldırdı. Və Allah Əzizdir (ucadır, güclüdür), Hakimdir (hökm və hikmət sahibidir).
وَإِنْ مِنْ أَهْلِ الْكِتَابِ إِلَّا لَيُؤْمِنَنَّ بِهِ قَبْلَ مَوْتِهِ ۖ وَيَوْمَ الْقِيَامَةِ يَكُونُ عَلَيْهِمْ شَهِيدًا
Ve in min ehlil kitâbi illâ le yu’minenne bihî kable mevtihî, ve yevmel kıyâmeti yekûnu aleyhim şehîdâ(şehîden).
Və ancaq kitab əhlindən olanlar (onu təkzib edən yəhudilər və ona: “Allahın oğlu”, -deyən xristyanlar) ona ölümündən əvvəl mütləq iman edəcəklər. Və o, qiyamət günü onlara şahid olacaq.
فَبِظُلْمٍ مِنَ الَّذِينَ هَادُوا حَرَّمْنَا عَلَيْهِمْ طَيِّبَاتٍ أُحِلَّتْ لَهُمْ وَبِصَدِّهِمْ عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ كَثِيرًا
Fe bi zulmin minellezîne hâdû harramnâ aleyhim tayyibâtin uhıllet lehum ve bi saddihim an sebîlillâhi kesîrâ(kesîran).
Artıq yəhudilərin etdikləri zülmlərə görə və bir çoxlarının Allahın yoluna girməsinə mane olduqlarına görə onlara halal edilmiş təmiz və gözəl şeyləri onlara haram etdik.
وَأَخْذِهِمُ الرِّبَا وَقَدْ نُهُوا عَنْهُ وَأَكْلِهِمْ أَمْوَالَ النَّاسِ بِالْبَاطِلِ ۚ وَأَعْتَدْنَا لِلْكَافِرِينَ مِنْهُمْ عَذَابًا أَلِيمًا
Ve ahzihimur ribâ ve kad nuhû anhu ve eklihim emvâlen nâsi bil bâtıl(bâtılı). Ve a’tednâ lil kâfirîne minhum azâben elîmâ(elîmen).
Və (bu), o (faiz almaq) qadağan edildiyi halda, riba (faiz) aldıqlarına və insanların mallarını haqsızlıqla yediklərinə görədir. Və onlardan kafir olanları üçün acı əzab hazırladıq.
لَٰكِنِ الرَّاسِخُونَ فِي الْعِلْمِ مِنْهُمْ وَالْمُؤْمِنُونَ يُؤْمِنُونَ بِمَا أُنْزِلَ إِلَيْكَ وَمَا أُنْزِلَ مِنْ قَبْلِكَ ۚ وَالْمُقِيمِينَ الصَّلَاةَ ۚ وَالْمُؤْتُونَ الزَّكَاةَ وَالْمُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ أُولَٰئِكَ سَنُؤْتِيهِمْ أَجْرًا عَظِيمًا
Lâkinir râsihûne fîl ilmi minhum vel mu’minûne yu’minûne bi mâ unzile ileyke ve mâ unzile min kablike vel mukîmînes salâte vel mu’tûnez zekâte vel mu’minûne billâhi vel yevmil âhir(âhiri). Ulâike se nu’tîhim ecran azîmâ(azîmen).
Fəqət onlardan elmdə dərinləşmiş olanlar və möminlər sənə endirilənə və səndən əvvəl endirilənə inanarlar. Və namazı qılan və zəkatı verən və Allaha və axirət gününə inanan kimsələrə gəlincə, bax onlara Biz böyük əcr verəcəyik.
إِنَّا أَوْحَيْنَا إِلَيْكَ كَمَا أَوْحَيْنَا إِلَىٰ نُوحٍ وَالنَّبِيِّينَ مِنْ بَعْدِهِ ۚ وَأَوْحَيْنَا إِلَىٰ إِبْرَاهِيمَ وَإِسْمَاعِيلَ وَإِسْحَاقَ وَيَعْقُوبَ وَالْأَسْبَاطِ وَعِيسَىٰ وَأَيُّوبَ وَيُونُسَ وَهَارُونَ وَسُلَيْمَانَ ۚ وَآتَيْنَا دَاوُودَ زَبُورًا
İnnâ evhaynâ ileyke kemâ evhaynâ ilâ nûhin ven nebiyyîne min ba’dihî, ve evhaynâ ilâ ibrâhîme ve ismâîle ve ishâka ve ya’kûbe vel esbâti ve îsâ ve eyyûbe ve yûnuse ve hârûne ve suleymân(suleymâne), ve âteynâ dâvûde zebûrâ(zebûran).
Şübhəsiz ki, Biz Hz. Nuha və ondan sonrakı peyğəmbərlərə vəhy etdiyimiz kimi sənə də vəhy etdik. Və Hz. İbrahimə, Hz. İsmailə, Hz. İshaqa, Hz. Yaquba və nəvələrinə, Hz. İsaya, Hz. Əyyuba, Hz. Yunusa, Hz. Haruna və Hz. Süleymana da vəhy etdik. Və Hz. Davuda Zəburu verdik.
وَرُسُلًا قَدْ قَصَصْنَاهُمْ عَلَيْكَ مِنْ قَبْلُ وَرُسُلًا لَمْ نَقْصُصْهُمْ عَلَيْكَ ۚ وَكَلَّمَ اللَّهُ مُوسَىٰ تَكْلِيمًا
Ve rusulen kad kasasnâhum aleyke min kablu ve rusulen lem naksushum aleyke. Ve kellemallâhu mûsâ teklîmâ(teklîmen).
Və daha əvvəl sənə bəhs etdiyimiz və bəhs etmədiyimiz rəsullara də (vəhy etdik). Və Allah Hz. Musa ilə kəlmələrlə (ona xitab edərək) danışdı.
رُسُلًا مُبَشِّرِينَ وَمُنْذِرِينَ لِئَلَّا يَكُونَ لِلنَّاسِ عَلَى اللَّهِ حُجَّةٌ بَعْدَ الرُّسُلِ ۚ وَكَانَ اللَّهُ عَزِيزًا حَكِيمًا
Rusulen mubeşşirîne ve munzirîne li ellâ yekûne lin nâsi alâllâhi huccetun ba’der rusul(rusuli). Ve kânallâhu azîzen hakîmâ(hakîmen).
(Onlar) insanların rəsullardan sonra Allaha qarşı (bizə xəbərdarlıq edən və müjdələyən bir rəsul gəlmədi deyə) bir bəhanələri olmasın deyə (göndərdiyimiz) müjdələyici və xəbərdarlıq edən rəsullardır. Və Allah Əzizdir, Hakimdir.
لَٰكِنِ اللَّهُ يَشْهَدُ بِمَا أَنْزَلَ إِلَيْكَ ۖ أَنْزَلَهُ بِعِلْمِهِ ۖ وَالْمَلَائِكَةُ يَشْهَدُونَ ۚ وَكَفَىٰ بِاللَّهِ شَهِيدًا
Lâkinillâhu yeşhedu bi mâ enzele ileyke enzelehu bi ılmihî, vel melâiketu yeşhedûn(yeşhedûne). Ve kefâ billâhi şehîdâ(şehîden).
Lakin Allah sənə endirdiyi şeyə (Qurana) Öz elmi ilə endirdiyinə şahidlik edər. Və mələklər də şahidlik edərlər. Və Allah şahid olaraq kafidir.
إِنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا وَصَدُّوا عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ قَدْ ضَلُّوا ضَلَالًا بَعِيدًا
İnnellezîne keferû ve saddû an sebîlillâhi kad dallû dalâlen baîdâ(baîden).
Şübhəsiz ki, inkar edənlər və Allahın yoluna girməyə mane olanlar uzaq bir dəlalətə sapıblar (çünki mürşidlərini axtarmırdılar).
إِنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا وَظَلَمُوا لَمْ يَكُنِ اللَّهُ لِيَغْفِرَ لَهُمْ وَلَا لِيَهْدِيَهُمْ طَرِيقًا
İnnellezîne keferû ve zalemû lem yekunillâhu li yagfira lehum ve lâ li yehdiyehum tarîkâ(tarîkan).
Şübhəsiz ki, Allah inkar edənləri və zülm edənləri (başqalarının da mürşidə tabe olmasına mane olanları) məğfirət edən və yola (Allaha qaytaran Siratülmüstəqimə) hidayət edən (Özünə qaytaran) deyil.
إِلَّا طَرِيقَ جَهَنَّمَ خَالِدِينَ فِيهَا أَبَدًا ۚ وَكَانَ ذَٰلِكَ عَلَى اللَّهِ يَسِيرًا
İllâ tarîka cehenneme hâlidîne fîhâ ebedâ(ebeden). Ve kâne zâlike alâllâhi yesîrâ(yesîran).
Yalnız cəhənnəm yoluna (daxil edər). Onlar orada əbədi qalacaqlar. Və bu, Allah üçün asandır.
يَا أَيُّهَا النَّاسُ قَدْ جَاءَكُمُ الرَّسُولُ بِالْحَقِّ مِنْ رَبِّكُمْ فَآمِنُوا خَيْرًا لَكُمْ ۚ وَإِنْ تَكْفُرُوا فَإِنَّ لِلَّهِ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ ۚ وَكَانَ اللَّهُ عَلِيمًا حَكِيمًا
Yâ eyyuhân nâsu kad câekumur resûlu bil hakkı min rabbikum fe âminû hayran lekum. Ve in tekfurû fe inne lillâhi mâ fîs semâvâti vel ard(ardı). Ve kânallâhu alîmen hakîmâ(hakîmen).
Ey insanlar! Rəsul sizə Rəbbinizdən haqq ilə gəlmişdir. Elə isə amənu olun (ölmədən əvvəl ruhunuzu Allaha qaytarmağı diləyin)! (Bu), sizin üçün xeyirlidir. Və inkar etsəniz belə, yer üzündə və göylərdə olanlar (hər şey), şübhəsiz ki, Allahındır. Və Allah Alimdir (ən yaxşı biləndir), Hakimdir (hökm və hikmət sahibidir).
يَا أَهْلَ الْكِتَابِ لَا تَغْلُوا فِي دِينِكُمْ وَلَا تَقُولُوا عَلَى اللَّهِ إِلَّا الْحَقَّ ۚ إِنَّمَا الْمَسِيحُ عِيسَى ابْنُ مَرْيَمَ رَسُولُ اللَّهِ وَكَلِمَتُهُ أَلْقَاهَا إِلَىٰ مَرْيَمَ وَرُوحٌ مِنْهُ ۖ فَآمِنُوا بِاللَّهِ وَرُسُلِهِ ۖ وَلَا تَقُولُوا ثَلَاثَةٌ ۚ انْتَهُوا خَيْرًا لَكُمْ ۚ إِنَّمَا اللَّهُ إِلَٰهٌ وَاحِدٌ ۖ سُبْحَانَهُ أَنْ يَكُونَ لَهُ وَلَدٌ ۘ لَهُ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَمَا فِي الْأَرْضِ ۗ وَكَفَىٰ بِاللَّهِ وَكِيلًا
Yâ ehlel kitâbi lâ taglû fî dînikum ve lâ tekûlû alâllâhi illâl hakk(hakka). İnnemâl mesîhu îsâbnu meryeme resûlullâhi ve kelimetuhu. Elkâhâ ilâ meryeme ve rûhun minhu, fe âminû billâhi ve rusulihî, ve lâ tekûlû selâseh(selâsetun). İntehû hayran lekum. İnnemâllâhu ilâhun vâhid(vâhidun). Subhânehû en yekûne lehu veled(veledun), lehu mâ fîs semâvâti ve mâ fîl ard(ardı). Ve kefâ billâhi vekîlâ(vekîlen).
Ey kitab əhli! Dininiz haqqında həddi aşmayın! Allaha qarşı haqdan (doğrudan, həqiqətdən) başqa bir şey söyləməyin. Məsih İsa Məryəmin oğludur və sadəcə Allahın rəsulu və Onun kəlməsidir. (Müqəddəs Ruh) onu Məryəmə çatdırdı və o (Müqəddəs Ruh), Özündən (Allahdan) bir ruhdur. Elə isə Allaha və Onun rəsullarına iman edin! Və: “Üçdür”, -deməyin. (Buna) son qoyun (ata Allah, oğul Allah və Müqəddəs Ruh deyə üç Allah vardır deməyin)! (Bu) sizin üçün xeyirlidir. Allah sadəcə tək bir ilahdır. Onu övlad sahibi olmaqdan tənzih edin (uzaq bilin). Göylərdə və yer üzündə olanlar (hər şey) Onundur. Və vəkil olaraq Allah yetər.
لَنْ يَسْتَنْكِفَ الْمَسِيحُ أَنْ يَكُونَ عَبْدًا لِلَّهِ وَلَا الْمَلَائِكَةُ الْمُقَرَّبُونَ ۚ وَمَنْ يَسْتَنْكِفْ عَنْ عِبَادَتِهِ وَيَسْتَكْبِرْ فَسَيَحْشُرُهُمْ إِلَيْهِ جَمِيعًا
Len yestenkifel mesîhu en yekûne abden lillâhi ve lâl melâiketul mukarrabûn(mukarrabûne). Ve men yestenkif an ibâdetihî ve yestekbir fe se yahşuruhum ileyhi cemîâ(cemîan).
Məsih Allaha qul olmaqdan əsla çəkinməz və müqərrəb (Allaha yaxın) olan mələklər də (Allaha qul olmaqdan çəkinməzlər). Və kim Ona qul olmaqdan çəkinər və təkəbbürlənərsə, əlbəttə, onların hamısını (Allah) öz hüzuruna toplayacaq.
فَأَمَّا الَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ فَيُوَفِّيهِمْ أُجُورَهُمْ وَيَزِيدُهُمْ مِنْ فَضْلِهِ ۖ وَأَمَّا الَّذِينَ اسْتَنْكَفُوا وَاسْتَكْبَرُوا فَيُعَذِّبُهُمْ عَذَابًا أَلِيمًا وَلَا يَجِدُونَ لَهُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ وَلِيًّا وَلَا نَصِيرًا
Fe emmâllezîne âmenû ve amilûs sâlihâti fe yuveffîhim ucûrahum ve yezîduhum min fadlihî, ve emmâllezînestenkefû vestekberû fe yuazzibuhum azâben elîmen, ve lâ yecidûne lehum min dûnillâhi veliyyen ve lâ nasîrâ(nasîran).
Fəqət amənu olan (ölmədən əvvəl ruhunu Allaha qaytarmağı diləyən) və islahedici əməl işləyənlərə (nəfs təzkiyəsi edənlərə) gəlincə isə, onların əcrləri (mükafatları) onlara verilər və (Allah) onlara öz fəzlindən daha da artırar. Və (qulluq etməkdən) çəkinən və təkəbbürlənən kimsələrə isə acı əzab ilə əzab verilər. Və onlar özləri üçün Allahdan başqa bir dost tapa bilməzlər və (onların) yardımçısı (da) olmaz.
يَا أَيُّهَا النَّاسُ قَدْ جَاءَكُمْ بُرْهَانٌ مِنْ رَبِّكُمْ وَأَنْزَلْنَا إِلَيْكُمْ نُورًا مُبِينًا
Yâ eyyuhân nâsû kad câekum burhânun min rabbikum ve enzelnâ ileykum nûran mubîn(mubînen).
Ey insanlar! Rəbbinizdən sizə bir bürhan (qəti dəlil) gəlmişdir. Və sizə açıq-aşkar bir nur endirdik.
فَأَمَّا الَّذِينَ آمَنُوا بِاللَّهِ وَاعْتَصَمُوا بِهِ فَسَيُدْخِلُهُمْ فِي رَحْمَةٍ مِنْهُ وَفَضْلٍ وَيَهْدِيهِمْ إِلَيْهِ صِرَاطًا مُسْتَقِيمًا
Fe emmâllezîne âmenû billâhi va’tesamû bihî fe se yudhıluhum fî rahmetin minhu ve fadlın ve yehdîhim ileyhi sırâtan mustekîmâ (mustekîmen).
Beləcə Allaha amənu olanları (ölmədən əvvəl ruhunu Allaha qaytarmağı diləyənləri) və Ona (Allaha) sarılanları isə (Allah) özündən bir rəhmətin və fəzlin içinə qoyacaq və onları Özünə qaytaran Siratülmüstəqimə daxil edəcək.
يَسْتَفْتُونَكَ قُلِ اللَّهُ يُفْتِيكُمْ فِي الْكَلَالَةِ ۚ إِنِ امْرُؤٌ هَلَكَ لَيْسَ لَهُ وَلَدٌ وَلَهُ أُخْتٌ فَلَهَا نِصْفُ مَا تَرَكَ ۚ وَهُوَ يَرِثُهَا إِنْ لَمْ يَكُنْ لَهَا وَلَدٌ ۚ فَإِنْ كَانَتَا اثْنَتَيْنِ فَلَهُمَا الثُّلُثَانِ مِمَّا تَرَكَ ۚ وَإِنْ كَانُوا إِخْوَةً رِجَالًا وَنِسَاءً فَلِلذَّكَرِ مِثْلُ حَظِّ الْأُنْثَيَيْنِ ۗ يُبَيِّنُ اللَّهُ لَكُمْ أَنْ تَضِلُّوا ۗ وَاللَّهُ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيمٌ
Yesteftûneke. Kulillâhu yuftîkum fîl kelâleh(kelâleti). İnimruun heleke leyse lehû veled(veledun), ve lehû uhtun fe lehâ nısfu mâ terak(terake), ve huve yerisuhâ in lem yekun lehâ veled(veledun). Fe in kânetesneteyni fe lehumâs sulusâni mimmâ terak(terake). Ve in kânû ıhveten ricâlen ve nisâen fe liz zekeri mislu hazzıl unseyeyn(unseyeyni). Yubeyyinullâhu lekum en tadıllû vallâhu bi kulli şey’in alîm(alîmun).
Səndən fətva istəyirlər. De ki: Allah kəlalə (atası və uşağı olmayan şəxs) haqqında belə fətva verir: Əgər vəfat edən şəxs kişidirsə və onun uşağı yoxdursa və bacısı varsa, o təqdirdə qoyub getdiyi şeyin (malın) yarısı onundur. Və əgər onun (ölən bacının) oğlu yoxdursa, o (həyatda olan qardaşı) onun varisi olur. Fəqət əgər iki bacısı varsa, o təqdirdə qoyub getdiyi şeyin (malın) üçdə ikisi onlarındır. Və əgər qadın və kişi çoxlu bacı-qardaşdılarsa, onda iki bacının payı qədəri kişinindir. Çaşmamağınız üçün Allah sizə (bunları) bəyan edir (açıqlayır). Allah hər şeyi ən yaxşı biləndir.
